Annick Lizein
RESTART

De natuur is een onderwerp dat gelinkt wordt aan de romantiek als stijlperiode in het begin van de 19de eeuw, sinds de wereldgeschiedenis als geschiedenis van de kosmos werd voorgesteld. Stormen, aardbevingen, watervallen en andere spectaculaire natuurfenomenen waren inspiratiebronnen en verbeeldden de tragiek en het noodlot van de mens. De natuur had ten dele de religie als thema verdrongen en riep in haar plaats evenzeer verheven stemmingen op bij de beschouwer door zijn geheimzinnig en oneindig karakter.

‘RESTART’ is de eerste solotentoonstelling van Annick Lizein (°1973) in Maes & Matthys Gallery en toont een reeks olieverfschilderijen die voornamelijk gebaseerd zijn op de natuur en haar verschijnselen. Het poollicht, een orkaan, een draaikolk, een ijsberg zien er aantrekkelijk en tegelijk dreigend uit. Het licht als belangrijkste element straalt helder, diffuus, met een fijne schittering of een heftige gloed. Luminescente kleurlagen – lichtgroen, violet of turkoois – onder het meestal donkere oppervlak vervreemden het beeld, laden het op met energie en accentueren het visueel fascinerende van dergelijke fenomenen. Tijdelijke sporen van straalmotoren werden gefixeerd op een hemelsblauwe monochroom. Een exploderende supernova kan een zwart gat veroorzaken waar zelfs licht niet kan ontsnappen, maar creëert tevens een nevel van chemische elementen die aan de oorsprong liggen van onze aarde en andere planeten. ‘RESTART’ als titel verwijst naar het begin van het nieuwe jaar maar doelt evenzeer op het indrukwekkende moment dat alles lijkt stil te staan, een sublieme ervaring die echter verandering inleidt.         (MM) 

Annick Lizein - untiteld, 2007 - olie op doek - 108 x 160 cm.

Uitbeelden zonder te reduceren

 Annick Lizein verlangt dat in haar schilderkunst de materie op een bijzondere manier aanwezig is: tegelijk gevoelig en afstandelijk. Omdat ze beducht is voor een al te grote obsessie met het subject dat ze uitbeeldt, laat ze de details ervan die de perceptie kunnen beïnvloeden achterwege, waardoor ze ook aan het gevaar ontsnapt in anekdotes te vervallen. Omdat het voor haar overigens essentieel is dat de toeschouwer vrij het werk kan interpreteren en zich toe-eigenen, moet voor Lizein de schilder uitbeelden zonder te reduceren om te vermijden dat het kunstwerk eenduidig wordt.
 Landschappen, het poollicht, japonistisch geïnspireerde of “vervloeiende” onderwerpen, confronteren ons met een gladde materialiteit die de toeschouwer moet verleiden. Deze lieflijkheid doet zich vaak voor als onschuld, maar is als een doos van Pandora die allerlei ellende bevat, ook verbonden met een zekere gewelddadigheid: we zien een ontplofte Alice (Zonder titel, 2006), smeltende sneeuwmannen (Zonder titel, 2006).

Annick Lizein - untiteld, 2007 - olie op doek - 160 x 180 cm.

 Van meet af aan is de tweespalt tussen het gerepresenteerde object en de “manier” van representatie een bron van spanning. Gerealiseerd vanuit een dualistische benadering, tonen Lizeins wassen monochromen uit 1999 ons de broze schoonheid van vierkanten die wel iets weg hebben van pastelkleurige dragees, terwijl die schoonheid eigenlijk verankerd is in de riskante rauwheid van de geste: de kunstenaar moet de hete was manipuleren, uitsmeren met een vlijmscherp mes in een vloeiende beweging. De latere olieverfschilderijen op doek (2001) zijn ontstaan vanuit eenzelfde houding: luxevilla's met Hollywoodacteurs die opzettelijk slordig gesticuleren. Door het gebruik van verzadigde kleuren wordt de versie pop Deluxe gereduceerd tot de trivialiteit van het uitsmeren van materie op het doek. De recente schilderijen zijn groter, waardoor een onmiskenbaar lichamelijke betrokkenheid bij het werk ontstaat. Ook de techniek is geëvolueerd: de verf wordt op het doek geworpen. De druipsporen van de verf wassen als het ware het beschilderde vlak weg, laten het verdwijnen, alsof het oog te zien krijgt hoe het geheugen wordt gewist. Paradoxaal genoeg is het misschien juister niet de term “wissen” te gebruiken, maar wel “aanwezig maken”. Ook hier ontwaren we een dualiteit die de schilderkunst overstijgt en die op een toepasselijke “manier” wordt uitgedrukt: het beeld wordt belichaamd in zijn eigen verdwijning en ruimt plaats voor het subject van de schilderkunst als levende materie. De schilderijen worden daardoor open ruimtes, waar het licht bevreemding tot stand brengt. Net zoals ze zich waagt aan de representatie van precies die aspecten die ze niet kent – noorder- en zuiderlicht ontstaan enkel in bepaalde gebieden en onder bepaalde klimatologische omstandigheden – verzaakt Lizein aan het werkelijkheidsprincipe en verwringt de landschappen met hevige kleuren: intens turkoois, dieproze, violet, soms zelfs fluorescerende tinten. De verwondering die dit soort natuurfenomenen wekt komt in zekere zin tot uiting in de idee van de romantische schoonheid die ons een glimp van het sublieme biedt: een schoonheid die ons ontwricht, ons sprakeloos maakt, zelfs ondraaglijk wordt. De schilderkunst maakt zich los van de immensheid van het landschap; sommigen vinden dat zij zich zo in haar heelheid toont, anderen dat zij de ervaring wordt van een angstwekkende stilte.                          

Cécilia Bezzan.
Catalogus ‘Pushing the Canvas’, CC De Garage Mechelen

Solo Exhibitions

2007 ‘RESTART’, Maes & Matthys Gallery, Antwerpen
2006 ‘Swing’, A4 & FreeSpace Series, Palais des Beaux-Arts, Brussels
2003  Fondation pour l’Architecture, Galerie-1, Brussels
2002  L’Orangerie, Centre Culturel, Bastogne
2001  Centre Culturel, Marchin
2001  ‘Dans un Sens Muet’, Galerie Flux, Liege

Group Exhibitions

2007 ‘Pushing the Canvas’, De Garage Mechelen
2007 ‘Group2’, Maes & Matthys Gallery, Antwerpen
2006  ‘Vanitas’, Espace Sol Gallery, Séoul, Corea
2005  ‘Ikob-Kunstpreis’, IKOB Museum für Zeitgenössische Kunst, Eupen
2005 ‘Prix Biennal de peinture G. Collignon’, MAMAC, Liege
2005  ‘Art Brussels’, Galerie Catherine Bastide
2005  ‘Contre-points’, Galerie Flux, Liege
2002 ‘Act’, Espace BBL, Brussels
2002  Centre Culturel, Bertrix
2001  ‘The Dead Line Show’, A Voir, Brussels
1999  ‘Collections Fausses’, Galerie Nadja Vilenne, Liege
1999  ‘Ma Tête et Ta Jambe’, Arte Coppo, Verviers
1998  ‘Le Magasin’, Espace 251 Nord, Liege
1997  ‘Un Ciel Sans Jardinier’, Centre Culturel, Marchin

De galerie is open van woensdag tot en met zaterdag van 14.00 tot 18.00 uur of op afspraak.