Vanaf 15 oktober eerstkomend tot en met 28 januari 2007 loopt in het Museum voor Moderne Kunst in Arnhem de tentoonstelling "John Rädecker 1885-1956. De droom van het levende beeld". Rädecker was verantwoordelijk voor het Nationaal Monument (cfr. illustratie) op de Dam in Amsterdam, samen met zijn vakgenoten J.J.P. Oud en Paul Grégoire die respectievelijk voor het ontwerp en de reliëfs zorgden. Rädecker - die ook een begenadigd tekenaar en schilder was - maakte als beeldhouwer vooral naam in de jaren twintig en dertig met zijn grove sculpturen.

Op 17 oktober eerstkomend heeft in het Goethe-instituut in Brussel een lezing in het Duits plaats met Charlotte Kerner. Deze in 1950 geboren journaliste kreeg in 2000 voor haar roman "Blueprint - Blaupause" de Duitse jeugdliteratuurprijs. Deze roman vormde de basis voor de gelijknamige film met in de hoofdrol de actrice Franka Potente (1974), die vanaf 1 januari 2004 in de bioscopen liep. In het kader van de lezing zullen uittreksels van de film te zien zijn. Het publiek zal de gelegenheid hebben om met de auteur over het boek alsook over de filmbewerking te spreken. De Nederlandstalige vertaling 'Blauwdruk, de geschiedenis van een gekloond meisje' werd in 2003 op de markt gebracht door Uitgeverij De Fontein. Locatie: Goethe-Institut, Belliardstraat 58, 1040 Brussel. Info: www.goethe.de/bruessel - inschrijving: joachim.jost@bruessel.goethe.org

Kiran Desai, een 35-jarige Indiase schrijfster, heeft de Man Booker-prize gewonnen voor haar tweede roman The Inheritance of Loss. De Man Booker-prize is de meest prestigieuze literaire onderscheiding in de Engelstalige wereld met een geldwaarde van zo'n 75.000 euro. Het boek, waaraan Desai 8 jaar werkte is "een magnifieke roman van ruimdenkendheid en wijsheid, komische tederheid en krachtige politieke scherpte" dixit de jury. Het boek, dat het multiculturele karakter van onze tijd weerspiegelt, handelt, speelt zich zowel in het Indiase deel van de Himalaya als in New York af. "The Inheritance of Loss" werd door de Bezige Bij in het Nederlands op de markt gebracht onder de titel "De erfenis van het verlies".

De Nederlandse Louis Hartlooper Stichting organiseert 'Utrecht over Utrecht', een jaarlijkse cinema- en literatuurfestival. Dit gebeuren is bedoeld voor iedereen die een film, verhaal, gedicht, of essay wil schrijven over de stad of de provincie Utrecht. De creatieve resultaten zullen worden gepresenteerd in de zomer van 2007, in het Louis Hartlooper Complex. Er zijn heel wat prijzen te winnen! 'Utrecht over Utrecht' is een samenwerkingsverband tussen De Louis Hartlooper Stichting, RTV-Utrecht, AD/Utrechts Nieuwsblad en Stichting Literaire activiteiten Utrecht (SLAU). Meer info via www.utrechtoverutrecht.nl

Verleden week opende de Frederic C. Hamilton Building van het Denver Art Museum in de Amerikaanse staat Colorado de deuren; het is een ontwerp van architect Daniel Libeskind. Dit met titanium bekleed gebouw, bestemd voor de expositie van moderne en hedendaagse kunst, dient ook als ingang voor de andere afdelingen van het museum. Door de onorthodoxe vormen die in het hele gebouw werden aangewend, is een flexibel gebruik van de expositieruimten mogelijk en door het innovatieve gebruik van de lichtinval kunnen op de meeste diverse plaatsen kunstwerken worden geëxposeerd. Bouw en afwerking van het nieuwe gedeelte kostten om en nabij de 110 miljoen dollar.

Sedert eergisteren is op de Amsterdamse Dam een reusachtige foto van 600 vierkante meter te zien die de Belgische fotograaf Wimm Tellier maakte van zijn pasgeboren zoontje. Het kind ligt op een bedje van helgekleurde badeendjes. 's Namiddags maakte Tellier vanuit een helikopter foto's van mensen die een kijkje kwamen nemen op het beroemde plein. Het doek zou nog in tien andere wereldsteden te zien zijn zoals Londen, Berlijn en Parijs,... De foto's die Tellier vanuit de lucht maakt, komen in een boek terecht waarvan de opbrengst bestemd is voor Make a Wish, een stichting voor ernstig zieke kinderen.

Van 19 oktober eerstkomend tot en met 22 december van dit jaar loopt in de Centrale Bibliotheek van de Leuvense universiteit een tentoonstelling "Justus Lipsius (1547-1606) - Een geleerde en zijn Europese netwerk". Naar aanleiding van de vierhonderdste verjaardag van de dood van Justus Lipsius worden diverse manifestaties georganiseerd om deze Vlaamse humanist te herdenken. Het Seminarium philologiae humanisticae van de K.U.Leuven werkte samen met de Centrale Bibliotheek om deze expositie tot stand te brengen. Jodocus (Joost) Lips was een Zuid-Nederlandse humanist, filoloog en historiograaf. Hij doceerde in het lutheraanse Jena en in het calvinistische Leiden. Hij eindigde als docent in Leuven aan de "katholieke" kant. Zijn voornaamste politieke werk is De Constantia (1584). Info: kuleuven.ac.be Jodocus (of Joost) Lips werd geboren te Overijse

Fabrica is het creatief laboratorium dat door Luciano Benetton en fotograaf Olivero Toscani werd opgericht. Het is een soort denktank en tevens een school, waarvoor Benetton beurzen verstrekt. Fabrica heeft - zeker in Italië - naam gemaakt op gebied van grafische vormgeving en multimediaal denken. Curator Marie-Laure Jousset wou - los van het merk Benetton - de projecten van Fabrica aan haar publiek tonen. Tot 6 november loopt in de kelderverdieping van het Centre Pompidou de tentoonstelling "Fabrica - Les yeux ouverts". Panelen met ontluisterende beelden en posters van "United Colours of Benetton" zijn er te zien, van de parende paarden tot de pater die de non kust. Info: www.centrepompidou.fr en fabrica.com

Gisteravond had in het Koninklijk Museum voor Schone Kunsten Antwerpen de première voor het KMSKA plaats van De schreeuw van Ensor, een "drollige documonoloog". De koldereske collage die getoond wordt illustreert het revolterend denken van de modernist en zijn artistieke modus vivendi. Ter gelegenheid van de 146ste verjaardag reïncarneert de oude baron Ensor in de jonge acteur Bert Vannieuwenhuyse, die de toeschouwer anderhalf uur lang op een boeiende manier onderhoudt over leven en werk van de subversieve Oostendse kunstenaar. Nog even meegeven dat de tekst van het stuk én de regie van de hand zijn van Geert Vermeulen en dat het idee ontsproot uit het brein van Ludo Beheydt. Geen enkele kunstliefhebber en/of Ensorfan mag dit stuk missen. Info en boekingen bij Oceaan vzw via 0485 538832 of vermeulen.ria@skynet.be

De 54-jarige Orhan Pamuk heeft de Nobelprijs 2006 voor Literatuur gewonnen, dat deelt de Academie in Stockholm mee. Orhan Pamuk, geboren in Istanbul op 7 juni 1952 geniet internationaal aanzien en behoort tot de grootste Turkse schrijvers van het moment en van deze eeuw. Belangrijkste thema's in zijn werk zijn de conflicten en de tegenstellingen tussen Oost en West, Islam en christendom, traditie en moderniteit. Zijn boeken zijn vertaald in 30 talen. In 1990 werd hij met zijn roman “The Black Book” plots een van de meest controversiële en populaire auteurs van Turkije. Pamuk is een doorn in het oog van Turkse nationalisten omdat hij opkomt voor de Koerdische en Armeense zaak. De kersverse winnaar van de Nobelprijs voor de Literatuur brent Pamuk ongeveer 1 miljoen euro op. Zijn werk wordt hier te lande uitgegeven door de Arbeiderspers.

"Eedje Anseele (1856-1938). Op- en neergang van een Gentse mythe" is de titel van een tentoonstelling die in de Gentse Bank van de Arbeid loopt van 18 novembember tot en met 29 december eerstkomend. Edward Anseele was een Vlaamse politicus, geboren in Gent. Het socialistisch congres van 1877 in Gent was de start van zijn socialistisch engagement. Hij trad als journalist in dienst van het weekblad "De Volkswil", later omgevormd tot het dagblad Vooruit. Anseele was lange jaren raadslid en schepen van Gent, waarnemend burgemeester en volksvertegenwoordiger. Hij was daar één van de oprichters van de "Belgische Werkliedenpartij" en auteur van het toen ophefmakende boek "Voor ’t Volk geofferd". Locatie: Volderstraat 1, Gent.

De eerste gedrukte atlas, de Geografia van Claudius Ptolemaeus, die dateert uit 1477 bracht op een veiling bij het Londense Sotheby's een recordbedrag op van 2,14 miljoen pond of 3,1 miljoen euro. De uitgave werd gekocht door een privéverzamelaar en maakte deel uit van de collectie van de vorig jaar op 81-jarige leeftijd overleden Engelse Lord Wardington, bibliofiel en verzamelaar van oude landkaarten en atlassen. Claudius Ptolemaeus was een beroemd Grieks sterrenkundige, geograaf, wiskundige en muziektheoreticus die leefde in Alexandrië van 87 tot 150 na Christus.

"Londres Bombay - Victoria Terminus" is de titel van een tentoonstelling die in Le Fresnoy in Rijsel loopt van 12 oktober tot en met 17 december aanstaande. De cineast Patrick Keiller voert de bezoeker via een dertigtal projectieschermen mee naar het spoorwegstation van Bombay, een geheimzinnig oord dat tevens door de Unesco op de lijst van het werelderfgoed werd geplaatst. "Bombay station is het symbool van de Indische samenleving door zijn cosmopolitisch karakter en de economische groei die hiermee gepaard gaat. Elke dag telt men er zo'n 2,5 miljoen passanten en deze wervelende site wordt geregeld gebruikt als decor voor Bollywoodfilms. Info: www.lefresnoy.net

Eind 2007 zou in de Chinese stad Sjanghai een filiaal openen van het befaamde museum voor hedendaagse kunst, Centre Pompidou, in de Parijs. Er zou geen beroep gedaan worden op hypercreatieve architecten om futurische plannen voor te leggen; in Sjanghai werd geopteerd om een uit 1908 daterend gebouw te renoveren en uit te breiden tot een prestigieus pand dat zowel internationale kunstwerken als creaties van lokale kunstenaars zou tentoonstellen.

Van morgen tot zondag 22 oktober loopt in Kortrijk BudaFest, het Festival international d’arts contemporains - International festival of contemporary arts. Het festival houdt een mix van bestaand werk in én nieuwe creaties. Theater, dans, performance, video, film, beeldende kunst, muziek en alles daartussen, zoals: stripteasetheater / filmmarathon / bigband voor een oesterprinses / hot DJ’s & cool drinks / beeldende dans / interactief radiotheater / droomconcerten / beeldparcours / prettig gestoorde pop-art / audiovisuele trip / theater in je hoofd / pikante party / fragiel dansduo / hilarisch reisverslag / boysband-pastiche... Info: www.cultuurcentrumkortrijk.be of www.budakortrijk.be

Gisteravond is de 33ste maal het Filmfestival van Gent van start gegaan. Met 169 langspeelfilms, 65 kortfilms en meer dan 150 genodigden uit de internationale filmwereld is deze editie grootser dan de vorige. Buiten de competitiefilms, zet het festival ook filmlegenden zoals Stanley Kubrick en de Frans-Belgische regisseur Agnès Varda in the picture. De jury van het festival bestaat dit jaar uit de voorzitter Jan Harlan (schoonbroer van Kubrick en filmmaker), de Ierse regisseur Ken Wardrop, de Franse schrijver Michel Ciment, Jan Leyers (zanger, presentator en programmamaker), de Franse componist Cyril Morin en Miguel Pereira (voorzitter Internationaal Filmfestival Mar del Plata). Er zullen vier prijzen worden uitgereikt: de Grote Prijs voor Beste Film, de Georges Delerue Prijs voor de Beste Muziek, de Sabam prijs voor Beste Scenario en de Robert Wise Award voor Beste Regisseur. Er is ook een jongerenjury samengesteld die de Mine Xplore! Award zal toekennen

Dat mode en beeldende kunst perfect in hamonie kunnen samengaan, bewijst Han Nefkens (°1954). Deze Nederlandse journalist, schijver en kunstverzamelaar, heeft zich nu ook ontpopt als mecenas door aan het Centraal Museum van Utrecht twee jurken in langdurige bruikleen af te staan van Hussein Chalayan. Chalayan (°1970, Nicosia), een Turks-Cypriotische modeontwerper realiseerde de laatste jaren zo'n twintig collecties waarvan de belangrijkste tot hun recht komen in de vorm van outfits, installaties en foto- en videowerk. Hij geniet internationaal aanzien en staat bekend om zijn vernieuwende materiaalgebruik, messcherpe snit en vooruitstrevende houding tegenover architectuur, wetenschap en nieuwe technologieën.

In het Stedelijk Museum voor Actuele Kunst in Gent loopt tot en met 7 januari een tentoonstelling over het werk van de Cubaanse kunstenaar Ricardo Brey. De titel van de tentoonstelling is "Universe" en de bezoeker wordt onthaald op een overzicht van de wonderen der natuur, getekend met fragiele lijnen en dito kleuren. De tekeningen van planten en dieren zijn Breys eigen interpretatie van het scheppinggebeuren. Brey (°1955), geboren en opgegroeid in Havana, vestigde zich in 1991 in Gent. Nam deel aan Documenta 9 in Kassel (1992) en zag zijn bekendheid snel groeien. Info: www.smak.be

De in Brussel geboren conceptkunstenaar Carsten Höller (°1961) heeft in de grote turbinehal van het Londense Tate Modern vijf glijbanen geplaatst. Die kunstwerken/speeltoestellen werden gisteren in gebruik genomen en zullen ook echt benut kunnen worden. Höller, een doctor in de biologie, is gefascineerd door hoe mensen reageren op ongewone, fysieke ervaringen. Deze expositie maakt deel uit van de reeks reuzekunstwerken die door Unilever worden gesponsord. Info: www.tate.org.uk

Adam Szymczyk wordt de curator van de 5de Berlijnse Biënnale voor Hedendaagse Kunst in 2008. Dat maakten de organisatoren en het internationaal selectiecomité van dit Duitse kunstgebeuren bekend. Adam Szymczyck, momenteel directeur van de Kunstalle Basel in Zwitserland, werd geboren in het Poolse Piotrkow Trybunalski in 1970. Hij was een van de oprichters van de Foksal Gallery Foundation (FGF) in Warschau. In 2003 kwam hij in de Kunsthalle Basel terecht waar hij recent de retrospectieve “Lee Lozano: Win First Don’t Last Win Last Don’t Care” organiseerde, in samenwerking met het Van Abbemuseum in Eindhoven.

Nog tot 14 januari 2007 loopt bij Tate in Londen een tentoonstelling waarop de vier genomineerden voor de Turner Prize 2006 zowel recent als nieuw werk exposeren. Het zijn: Tomma Abts, Phil Collins, Mark Titchner en Rebecca Warren. De winnaar zal op 4 december worden uitgeroepen in Tate Britain tijdens een live-uitzending van Channel 4. De Turner Prize, in 1984 in het leven geroepen, wordt gesponsord door Gordon's gin en is £40,000 waard; £25,000 gaat naar de winnaar en £5,000 naar elke van de andere kunstenaars die op de shortlist voorkwamen. Info: www.tate.org.uk

Het Amsterdamse Rijksmuseum zal op het einde van deze maand het ontwerp van "De schreeuw", een beeld dat de kunstenaar Jeroen Henneman maakte ter nagedachtenis van de door een fundamentalistische moslim vermoorde regisseur Theo van Gogh. De sculptuur krijgt volgend jaar een plaats in het Oosterpark in Amsterdam. Het definitieve en het voorafgaande ontwerp zullen worden opgenomen in de collectie van het Rijksmuseum. Ze zullen tot december worden tentoongesteld in de Aanwinstenzaal van het Rijks, waaraan nog steeds renovatiewerken bezig zijn.

Omdat de renovatiewerken vertraging opliepen, is de opening van het centrum voor hedendaagse kunsten Wiels in de Brusselse deelgemeente Vorst nog maar eens uitgesteld. Ook moet Wiels nog altijd 2,7 miljoen euro vinden om de renovatie- en werkingskosten te betalen. De kostprijs van de liften in het gebouw alleen al worden geraamd op zo'n 500.000 euro. Van firma's of particulieren worden ook financiële giften aanvaard; zij krijgen dan een opschrift met hun naam op de gevel van het gebouw. De vooropening zal plaats vinden in mei van volgend jaar in plaats van december dit jaar, zoals eerst was aangekondigd. Het volledige gebouw moet klaar zijn tegen december 2007.

De legendarische kunstenares, muzikante en vredesactiviste Yoko Ono, de weduwe van Beatle John Lennon, reikt op de verjaardag van haar overleden echtgenoot twee beurzen voor vrede uit. Ze gaan naar Zowel Artsen zonder Grenzen als een actiegroep voor grondwettelijke rechten krijgen op die manier elk 39.600 euro. Beide organisaties werken onbaatzuchtig en onvermoeibaar aan een meer vredevolle planeet, dixit Ono. De oprichting van de "Lennon Ono grant for peace" dateert van 2002. Eerder kregen onder anderen de Israëlische wetenschapper Mordechai Vanunu en de Amerikaanse journalist Seymour Hersh een dergelijke beurs.

Nog tot en met 26 november eerstkomend wordt in het Museum van Deinze en de Leistreek een retrospectieve tentoonstelling gewijd aan het werk van Valerius de Saedeleer. Deze Vlaamse symbolist werd in Aalst geboren in 1867 en stierf in Leupegem in 1941. Hij schildere voornamelijk landschappen in de Leiestreek en de Vlaamse Ardennen en was een van de belangrijkste figuren van de eerste groep van de Latemse School. Er worden 110 werken van hem geëxposeerd, zowel uit musea als uit privé-collecties. Info: www.museumdeinze.be