Van 6 februari tot en met 6 mei loopt in het Bonnefantenmuseum in Maastricht een tentoonstelling met werk van de Nederlandse kunstenaar Fons Haagmans (°1948, Schinnen). Er wordt een overzicht geboden van circa negentig schilderijen die naar motief en thema werden gegroepeerd. Na een periode waarin hij zich op expressionistische manier uitte, kwam hij in de tachtiger jaren uit op een minimalistische en decoratieve aanpak. Het Bonnefantenmuseum heeft Haagmans vanaf 1986 intensief gevolgd en bezit inmiddels zo'n vijftien schilderijen en dertig werken op papier. De tentoonstelling duurt van 6 februari tot en met 6 mei.

De erfgenamen van Willem Elsschot zijn het - na twee jaar bakkeleien - er over eens dat de literaire nalatenschap van de Antwerpse schrijver integraal te koop zal worden aangebonden. Algemeen wordt verwacht dat de koper het Archief en Museum voor het Vlaams Cultuurleven (AMVC) zal zijn. Maar dat is nog niet voor honderd procent zeker. Tijdens zijn leven heeft Elsschot enkele keren laten verstaan dat zulks ook zijn wens was, maar aangezien er geen handgeschreven testament is, vond de rechtbank dat onvoldoende als bewijs van een wilsbeschikking. Nu er een akkoord bereikt is, zullen experts de reële waarde gaan bepalen van de literaire nalatenschap van de schrijver van onder andere "Kaas" en "Lijmen en het been". Wordt vervolgd.

Van 8 februari tot en met 2 september eerstkomend loopt in het Catharijneconvent in Utrecht de tentoonstelling "In Godsnaam! 1000 jaar kloosters". Aan de hand van kunstwerken en gebruiksobjecten krijgt de bezoeker er inzicht in het dagelijks leven in kloosters, de historiek van de ordes en congretaties, groei in de middeleeuwen, de neergang na WO, inrichting van een kloostercel, de kloosterkleding, enz... kunnen zij de verschillen tussen leden van kloosterordes en -congregaties ontdekken. Voor het Europese project Herbestemming van religieus erfgoed werkt het Catharijneconvent samen met de Abdij van 't Park in Leuven, de Fountainsabbey in Groot-Brittannië, het Foundation House of the Presentation Sisters in het Ierse Cork en een twintigtal abdijen in Noord-Frankrijk en Wallonië. Info: www.catharijneconvent.nl

Nog tot 11 februari loopt in het cultuurcentrum De Warande in Turnhout een tentoonstelling met recent werk van Max Selen (°1932, Turnhout). Als figuratieve schilder gebruikt hij een hyperrealistische stijl om een fotografisch correcte weergave van de realiteit te verkrijgen. De geëxposeerde werken werden alle onlangs gemaakt. Op zijn reizen naar Amerika, Afrika en landen in Azië en Europa maakte hij tal van foto’s; hij bracht die mee naar zijn atelier in Kasterlee en verwerkte ze nadien door "negatief schilderen" tot unieke creaties. Info: www.warande.be

Tot en met 21 maart loopt in de Kunsthalle Bern een tentoonstelling met werk van Jutta Koether, een Duitse kunstenares (°1958, Keulen) die in New York leeft en werkt. Koether studeerde kunstpedagogiek, was redactrice van o.a. het popcultuurmagazine Spex, Texte zur Kunst, FlashArt en ArtScribe. Haar werkterrein omvat zowel schilderkunst als perfomance, maar ook film en muziek. Ze is als docente verbonden aan de Hochschule für Bildende Kunst in Hamburg, de School of Visual Arts, de Cooper Union en het Bard College in New York. Deze tentoonstelling in Kunsthalle Bern is Jutta Koethers eerste grote tentoonstelling in Zwitserland en biedt een overzicht van haar werk vanaf midden de tachtiger jaren; er zijn zowel schilderijen, tekeningen en teksten als videowerk en installaties te zien. Info: www.kunsthalle-bern.ch

Kunsthandel Dolf D. van Omme in het Nederlandse Naarden-Vesting heeft een origineel schilderij verkocht van de hand van prins Bernard. Het doek draagt als titel "Antartica", dateert van 1984 en bracht 11.000 euro op. Zijn inspiratie putte de schilder naar alle waarschijnlijkheid uit één van zijn expedities naar de Zuidpool. Het werk - een klein doek van 18x24 cm - werd geschilderd in diverse tonen blauw met witte en bruine accenten. Prins Bernhard van Lippe-Biesterfeld leefde van 1911 tot 2004. Hij voerde de titels van Prins der Nederlanden, Prins van Lippe-Biesterfeld, Noble Seigneur en Graaf van Schwalenberg en Sternberg. Hij was de echtgenoot van wijlen koningin Juliana der Nederlanden. Zijn oeuvre is niet groot. Hij heeft zijn schilderijen ook nooit verkocht maar steevast weggegeven.

Nog tot 4 februari eerstkomend heeft in Nederland het 36e Internationaal Film festival Rotterdam. Dit evenement is in de loop der jaren uitgegroeid tot een groot en veelzijdig filgebeuren dat onveranderd aandacht vraagt voor de nieuwste onafhankelijke en vernieuwende films uit de hele wereld. Het is een platform voor actuele filmkunst, voor opkomend en gevestigd filmtalent en voor film-gerelateerde kunst. In de galerie voor hedendaagse RAM vindt de groepstentoonstelling 'Eclipse' plaats; hier wordt aan onderzoek gedaan naar de perceptie van het licht en de tijd. Curator Edwin Carels selecteerde werk van Carla Arocha, Dirk Braeckman, Pieter Geenen, Anri Sala en Mika Taanila. Meer info: www.filmfestivalrotterdam.com

Bij het New Yorkse filiaal van het veilinghuis Sotheby's is door een anonieme koper 19,9 miljoen euro betaald voor een schilderij van Rembrandt van Rijn, een portret van de apostel Jacobus de Meerdere dat dateert van 1661. Deze Jacobus kreeg in de Spaanse en Portugese cultuur het martiale epitethon ornans " matamoros" of "morendoder". Hij werd de schutspatroon van de pelgrims. De man heeft duidelijk een verweerd gezicht en grove handen. Hij bevindt zich in een eerder obscuur interieur. Zijn versleten kledij is met een schelp vastgemaakt, zoals het een bedevaarder betaamt. Volgens sommige historici zou deze Jacobus de bedevaartkerk van Santiago de compostela hebben gesticht.

Vandaag, morgen en overmorgen heeft in New York de "Outsider Art Fair", georganiseerd door Sanford L. Smith & Associates. Het is een van New Yorks hipste en beste kunstbeurzen op gebied van de hedendaagse kust. Het is tenandere de enige kunstbeurs waarop ook art brut, primitieve, visionaire en intuïtieve kunst wordt getoond. Er nemen zo'n 33 internationale kunstdealers aan deel. De Outsider Art Fair is het voornaamste evenement van de Outsider Art Week dat wordt georganiseerd door het American Folk Art Museum (AFAM). Bezoekers kunnen er deelnemen aan paneldiscussies, performances en een syposium onder de titel "Uncommon Artists XV".

Op dinsdag 30 januari eerstkomend komt de Italiaanse kunstenaar Michelangelo Pistoletto (°1933, Biella) als Homo Universalis naar deBuren. Pistoletto situeert de kunst en de kunstenaar in de maatschappelijke werkelijkheid. Bewijs hiervan zijn 'Cittadellarte', een project dat streeft naar een nieuwe verhouding tussen kunstenaar en maatschappij en als doel heeft 'het inspireren van verantwoorde veranderingen in de maatschappij door creatieve ideeën en projecten'; muziek, theater, literatuur, dans, architectuur én beeldende kunst treden zo in interactie met elke andere menselijke activiteit. Meer info op www.deburen.be

Van 24 februari tot en met 4 maart eerstkomend heeft in de Grenslandhallen de 24e Kunst- & Antiekbeurs Hasselt plaats. Een 100-tal exposanten, antiquairs en galeriehouders uit de Benelux, Frankrijk en Duitsland zijn op deze beurs, de belangrijkste van Noord-Oost België, te vinden. Dit jaar werd - op vraag van het publiek - oude en hedendaagse kunst voor het eerst samen in één harmonisch geheel samengebracht. Er is niet alleen een hoogstaand aanbod van schilderijen en gravures, meubilair, beeldhouwwerken aanwezig, maar ook zilverwerk, juwelen, wandtapijten, glaswerk, vitrine-objecten en verzamelvoorwerpen. Ook worden 9 hedendaagse kunstenaars verwacht die onder de benaming ARTIEF tentoonstellen in een aparte ruimte. Locatie: Grenslandhallen, Gouv. Verwilghensingel 70, 3500 Hasselt. Info: +32 11 299499 of info@grenslandhallen.be

Dit jaar bestaat de longlist voor de 13de editie van de Gouden Uil Literatuurprijs 5 Vlaamse en 8 Nederlandse auteurs: J.M.H. Berckmans, Bernard Wulf, Pol Hoste, Tom Lanoye, Dimitri Verhulst, Remco Campert, Fred de Vries, Arnon Grunberg, Hella S. Haasse, Ilja Leonard Pfeijffer, Christiaan Weijts, L.H. Wiener en Joost Zwagerman. Maandag 12 februari wordt de shortlist aangekondigd. Op zaterdag 31 maart eerstkomend om 22 uur worden de laureaten van zowel de Literatuurprijs als de Jeugdliteratuurprijs bekendgemaakt tijdens een live-uitzending op Canvas.

Ze kunnen nog niet gekocht worden, maar wel al gereserveerd: de fonkelende Mas-Handjes. Reeds 160 Antwerpenaars deden dat nu reeds. In het totaal zouden 3.185 zilveren handjes aan de gevel van het Museum aan de Stroom bevestigd worden tegen de zomer van 2009, wanneer de opening van het nieuwe museum gepland is. De eerste exemplaren - variërend tussen de 15 en 25 cm - zouden reeds over drie maanden aangebracht worden. Wie zo'n Mas-handje wil laten reserveren, kan dat op mas@antwerpen.be of via 03 206 03 65.

Tussen het High Museum of Art’s in de Amerikaanse stad Atlanta, Georgia, en het Parijse Musée du Louvre loopt een drie jaar durende samenwerkingsovereenkomst die in octorber van verleden jaar van kracht werd. Het partnership "Louvre Atlanta" heeft als bedoeling de Amerikanen honderden kunstwerken te tonen en tegelijkertijd ook via thematische tentoonstellingen in te gaan op onder andere de historische ontwikkeling van het Louvre en de verworven collectie. Tijdens de eerste twee exposities werden reeds 171.000 bezoekers geregistreerd. Info: www.high.org

"La Belgique dévoilée - de l’impressionnisme à l’expressionnisme" is de titel van een tentoonstelling die vandaag in de Fondation de l’Hermitage in Lausanne start en bezocht kan worden tot en met 28 mei aanstaande. Het is de eerste expositie in Zwitserland die een overzicht biedt van de Belgische schilderkunst op het einde van de 19de eeuw; er wordt gefocust op "Les XX" (1883-1893) en "Libre Esthétique" (1894-1914) en zowel het Impressionisme, het Neo-Impressionisme als het Symbolisme en het Expressionisme komen aan bod. Er is onder andere werk te zien van: Anna Boch, Emile Claus, William Degouve de Nuncques, Jean Delville, James Ensor, Henri Evenepoel, William Alfred Finch, Léon Frédéric, Fernand Khnopff, Georges Le Brun, Georges Lemmen, Xavier Mellery, Théo Van Rysselberghe, Félicien Rops, Léon Spilliaert en Henry Van de Velde. Info: www.fondation-hermitage.ch

De Vlaamse kunstenaar Luc Tuymans (°1958, Mortsel) schenkt een belangrijk deel van zijn oeuvre aan het MuHKA. Zijn polaroids – zo’n 1060 in totaal - zullen niet op de markt komen, ze worden publiek domein en het Antwerpse Museum van Hedendaagse Kunst staat in voor het beheer ervan. Tuymans gebruikt het medium polaroid consistent in zijn beeldonderzoek. Niet alleen houdt hij van het medium, van de overbelichting die eigen is aan polaroids. Bovendien vormen ze een essentieel onderdeel binnen het ontstaansproces van zijn schilderijen. Eerder dit jaar wees Liesbeth Decan in haar artikel in het Fotomuseum Magazine al op de picturale kwaliteit van de polaroid en de manier waarop Tuymans deze gebruikt.

Het nieuwste nummer van REKTO:VERSO, het tweemaandelijks tijdschrift voor kunstkritiek, bevat het dossier Kunst & Oorlog. Met hierin artikels van Willemijn Lamp, Jan Ackenhausen en Tom Van Imschoot. Over Congo, over Auschwitz, over Beiroet,... Netwerkman heeft het over de Heroplevingen van de literatuur: De zeventigers, Christophe Van Eecke heeft het over "The Queen", Bart Brigé over het Finse fenomeen Humppa-Metal. Verder is er nog een artikel over Waalse kunst, net manifest Mefisto for ever en uiteraard RETRO:VERSO en RE-SPONS. De 35 distributiepunten in Vlaanderen en Nederland zijn te vinden op www.rektoverso.be

Charles Ducal (54), pseudoniem van leraar Nederlands Frans Dumortier, heeft de eerste Herman de Coninckprijs voor poëzie gewonnen met zijn dichtbundel "In inkt gewassen". Die onderscheiding werd gisteren uitgereikt in de Antwerpse Bourlaschouwburg. Joke van Leeuwen (°1952) mocht de publieksprijs voor het beste gedicht - "Andermans hond" - in ontvangst nemen en Els Moor kreeg een eervolle vermelding voor het beste debuut. Vandaag is het Gedichtendag; Joke van Leeuwens gedicht "Andermans hond" zal bij deze gelegendheid op een poster verspreid worden in diverse boekhandels en zal ook kunnen beluisterd worden in alle vestigingen van de supermarktketen Carrefour in Vlaanderen en Brussel. Lees meer

Het Londense museum Tate Britain vraagt aan de inwoners van Groot-Brittannië hun financiële medewerking om het schilderij "Blue Rigi" van William Turner te kunnen aankopen. Voor 7,5 euro verwerft elke geïnteresseerde Brit een 'verfstreek' van het doek en kan die dan doneren aan het museum. In 2006 werd de aquarel van de beroemde Engelse schilder uit het Romantiek-tijdperk geveild voor 8,8 miljoen euro. De anonieme particuliere collectioneur die het kunstwerk kocht, wou het in het buitenland verkopen. Een tijdelijk exportverbod maakte dat het schilderij in Groot-Brittannië moest blijven; op die manier kreeg Tate de nodige tijd om fondsen te werven om het doek zelf te kopen. De eigenaar wil er 7,5 miljoen euro voor. Tate beschikt reeds over drie miljoen euro plus 75.000 euro van het Art Fund. Nu de Britten nog warm krijgen voor het project en hopen dat de kassa rinkelt voor de overige 4.425.000 euro.

Het veruit beroemdste café in de Ierse hoofdstad Dublin, de pub waar James Joyce en een ganse schare dichters, schrijvers en andere kunstenaars zich geregeld aan spiritualiën en andere alcoholische geneugten tegoed deden wordt met sluiting bedreigd. Bewley's Café in Grafton Street is al sinds 1927 de place to be voor het artistieke volkje van Ierland. Het lot van dit "monument" ligt in handen van het Ierse Hooggerechtshof. Problemen met een huurovereenkomst liggen aan de oorzaak van de hetze tussen de eigenaar, Treasury Holding, en Bewley's.

Van 30 januari tot en met 13 mei eerstkomend loopt in het Museo nacional del Prado in Madrid de tentoonstelling "Tintoretto". Het is de belangrijkse expositie die aan Jacopo Tintoretto wordt gewijd sedert die in het Paleis Pesaro in de Italiaanse stad Venetië in 1937. Het Prado koos 65 werken van Tintoretto – 49 schilderijen, 13 tekeningen en 3 beeldhouwwerken – uit Europese en Noord-Amerikaanse collecties. Tintoretto (september of oktober 1518 - 31 mei 1594), was een Venetiaans kunstschilder. Zijn eigenlijke naam was Jacopo Robusti, zijn bijnaam was 'het ververtje', refererend naar het beroep van zijn vader, tintore (verver). Hij was een leerling van Titiaan en een groot bewonderaar van Michelangelo die een bepalende invloed had op zijn werk. Zijn werk wordt ingedeeld bij het klassieke maniërisme maar vertoont trekken van de vroege barok. Info: museoprado.mcu.es

Anonieme kopers hebben gisteren bij het Gentse Veilinghuis Loeckx de twee schilderijen van Leon Spilliaert verworven, waarover wij verleden week reeds berichtten. Het gaat om de doeken "Dijk en staketsel bij de vaargeul in Oostende" en "Man en vrouw schuilend onder de drie gapers in Oostende" die respectievelijk 185.000 euro en 130.000 euro opbrachten. De opbrengst ging naar het Kinderkankerfonds dat de werken via het legaat van een privé-verzamelaar had verkregen.

Van 25 januari tot en met 4 maart 2007 loopt in het Museum Jan van der Togt in Amstelveen een retrospectieve tentoonstelling - de eerste in Nederland - van de Belgische schilder en aquarellist Walter Wanten (1936-2003). Wanten, die zich op zijn 45ste jaar begon te schilderen, had een voorkeur voor naturalistische thema's, zoals bos-, zee- en strandgezichten; hij maakte ook abstracte werken. Hij werd vaak omschreven als ‘le maître des couleurs’ en riep in zijn oeuvre een zachte maar emotionele sfeer op. Info: www.jvdtocht.nl

Voortaan draagt het Brugse Hospitaalmuseum de naam "Memling in Sint-Jan". Zoals het thema voor Gedichtendag op 25 januari stilte en inhoud koestert, zo ook gaat het stadsproject "Stil als wit" dan van start. Joris Capenbergh, de 45-jarige conservator van de museum, wil stilte implementeren als onderdeel van het immaterieel erfgoed. De bedoeling van het project is ondermeer een aantal stille plaatsen in de stad met elkaar te verbinden. Meer van dit alles zal hoogstwaarschijnlijk te lezen zijn in het beleidsplan 2008-2014 dat momenteel wordt voorbereid.

Het Nederlandse kabinet - in casu de ministers van Cultuur en Financiën - zou overwegen om Rembrandts Portret van Catrina Hoogsaet, dat dateert van 1657, aan te kopen. De Britse adellijke familie Douglas-Pennant, eigenaar van het doek, leende het uit aan het Rijksmuseum in Amsterdam waar het sedert november van vorig jaar te bezichten valt. Naar schatting zou het schilderij meer dan vijftig miljoen euro waard zijn. Hoe de financiering tot stand zou komen is nog niet geweten, maar een ministerieel aankoopfonds en enkele sponsors zouden de deal moeten kunnen rondkrijgen. Het schilderij was tot nog toe slechts twee keer eerder in Nederland te zien, tijdens de herdenkingsjaren 1906 en 1956.