Nog tot en met 11 januari 2009 loopt in het kader van Het Franse voorzitterschap van de Raad van de Europese Unie de tentoonstelling 'De wereld doordacht' in het Europese Centrum voor Actuele Kunst van de Stad Brussel, De Elektriciteitscentrale op het Sint-Katelijneplein in Brussel. De expo is het resultaat van een nauwe samenwerking met de Franse Ambassade in België en omvat foto's, video's en installaties van 12 Franse kunstenaars die aan de bezoekers hun kijk presenteren op de wereld, hun beschouwingen, confrontaties met de internationale actualiteit en haar gemediatiseerde context. Voor sommigen onder hen zijn deze beschouwingen politiek van aard, voor anderen dragen zij een meer esthetisch karakter.

De 86-jarige Belgische mondharmonicaspeler Toots Thielemans (86) heeft in de Verenigde Statden de hoogste onderscheiding in de jazzmuziek gekregen. De National Endowment for the Arts riep hem uit tot Jazz Master 2009. Hij is meteen de eerste in Europa geboren musicus die deze titel verwerft. Tijdens de uitreiking speelde Thielemans het nummer "What a wonderful world", als een hommage aan de Amerikaanse jazz-trompettist, -zanger en entertainer Louis Armstrong (New Orleans, 1901 – New York, 1971), bijgenaamd Satchmo. Toots Thielemans werd geboren in Brussel in 1922. In 1952 emigreerde hij naar de Verenigde Staten, waar hij in de band van Charlie Parker en het kwintet van George Shearing speelde. Hij heeft samengewerkt met onder anderen Benny Goodman, Ella Fitzgerald, Quincy Jones, Bill Evans, Jaco Pastorius, Pat Metheny, Billy Joel en Paul Simon. Met zijn nummer voor mondharmonica Bluesette (1962)werd hij wereldberoemd. Het is honderden malen gecoverd door vele muzikanten.

De Belgische uitgeverij Mercatorfonds bereidt in samenwerking met het Van Gogh Museum in Amsterdam en het Huygens Instituut in Den Haag een monumentale uitgave voor. Alle negenhonderd brieven, diegene die Vincent Van Gogh ooit zelf schreef (820) én de aan hem gerichte (80), zullen worden samengebracht in een editie die vijf volumes zal omvatten. De werken zullen meer dan 8.000 kleurenillustraties bevatten en in het totaal 2.240 pagina's beslaan. Er ging zo'n vijftien jaar intensief onderzoek aan vooraf om dit resultaat te bekomen. De richtprijs zou op zo'n 350 euro komen.

Veilinghuis Bernaerts laat woensdag 22 oktober bieden op een leeg, wit canvas, waarna de Brasschaatse kunstenaar Peter Engels een portret zal schilderen van de hoogst biedende. Het was Luc Laminne, de voormalige Antwerpse korpschef, die met dit initiatief op de proppen kwam. De opbrengst van de veiling gaat naar de vzw Rotonde, een organisatie die zich ontfermt over mentaal gehandicapten. Peter Engels (Antwerpen, 1959) is een Vlaams-Belgische kunstschilder. Schrijver Alfons Jeurissen was zijn overgrootvader, landschapsschilder Marcel Engels was zijn vader. Peter Engels' grootste passie zijn portretten. Hij richtte in 2000 de "Peter Engels Academie voor Schilderkunst" op. In zijn carrière ontmoette hij heel wat beroemdheden waaronder jazz-musicus Toots Thielemans, James Bond-acteur Sir Roger Moore, schrijver Ernest Hemingway en zanger Luciano Pavarotti. Toen Nelson Mandela 90 jaar werd, was het Peter Engels die op Times Square het grootste billboard ter wereld maakte met diens portret erop. Info: www.peterengels.eu en www.bernaerts.be

De Nederlandse minister van Cultuur Ronald Plasterk opende gisteren in het Scheringa Museum voor Realisme in Spanbroek de expositie 'Bevriende Meesterschilders'. Voor de eerste maal wordt in Nederland een overzichtstentoonstelling georganiseerd van twee belangrijke Vlaamse schilders uit de twintigste eeuw: Gustave van de Woestyne (1881-1947) en Valerius de Saedeleer (1867-1941). Zo'n veertig schilderijen, documentatiemateriaal en foto's wordt een compleet beeld gegeven van het oeuvre van de twee 'bevriende meesterschilders'. De twee vrienden leerden elkaar kenning in 1900 in het kunstenaarsdorp Sint Martens Latem dat zich bevindt in de omgeving van Gent. De tentoonstelling loopt tot en met 1 februari 2009.

Op een veiling bij Christie's in Londen heeft een onvoltooid portret van Francis Bacon door Lucian Freud gisteren 5,4 miljoen pond of 6,9 miljoen euro opgebracht. Het portret dat Freud van Bacon maakte, dateert uit 1956-1957. Freud schilderde nog een ander portret van Bacon, in 1952. Dat werd in 1988 in Berlijn gestolen en is sindsdien nooit meer opgedoken. Bacon en zijn vriend Freud worden algemeen beschouwd als de grootste Britse schilders van na W.O. II. Bacon overleed in 1992. Freud is nu 85 jaar.

Op de Frankfurter Buchmesse heeft de Duitse beeldhouwer en schilder Anselm Kiefer de Vredesprijs in ontvangst mogen nemen. Hij is meteen de eerste beeldende kunstenaar die deze jaarlijkse cultuurprijs krijgt. De onderscheiding, een initiatief van de Vereniging van Duitse Boekhandels, met een geldwaarde van 25.000 euro bestaat al sinds 1950 en wordt uitgereikt aan "personen die door literaire, wetenschappelijke en kunstzinnige activiteiten hebben bijgedragen aan de realisatie van de vredesgedachte". Anselm Kiefer (Donaueschingen, 1945) is een van de meest succesvolle maar ook meest omstreden kunstenaars van het naoorlogse Duitsland. Sinds 1993 woont en werkt hij in het Franse Barjac (Gard) waar hij een verlaten industrieterrein heeft omgetoverd in een 35 hectare groot atelier dat hij 'La Ribaute' heeft gedoopt. In zijn werk gebruikt hij materialen als stro, as, klei en lood.

Bart Rutten (°1972) is de nieuwe conservator van het Stedelijk Museum in Amsterdam. Hij gaat per december aan de slag als conservator van de collectie beeldende kunst. Rutten, een specialist op het gebied van videokunst, was eerder werkzaam bij onder meer het Stedelijk Museum 's-Hertogenbosch (SM's - het vroegere Museum Kruithuis) en bij het Nederlands Instituut voor Mediakunst Montevideo/Time Based Arts in Amsterdam. Rutten zal niet alleen mede verantwoordelijk zijn voor het beheer van de collecties schilderkunst, beeldhouwkunst en de audiovisuele collectie (film- en videokunst) van zijn nieuwe werkplaats, maar ook andere taken vervullen waaronder meedenken met de plannen tot herinrichting van de bestaande collectie in het nieuwe museum aan het Museumplein.

Tot en met 22 februari loopt in het Brusselse Jubelparkmuseum een tentoonstelling met kunstobjecten uit de art nouveau-periode die door het KMKG, de Koninklijke Musea voor Kunst en Geschiedenis gedurende de laatste tien jaar werden verworven. Er is onder andere meubilair te zien van Victor Horta dat door hem werd ontworpen voor de wereldtentoonstelling in Turijn die gehouden werd in 1902. Verder kunnen de bezoekers werk bewonderen van onder anderen George Minne, Philippe Wolfers, Edmond Lefever en Henri Boncquet. Gedurende de expo wordt ook de film 'Art nouveau & maatschappij' aan het publiek getoond.

Tot en met 4 januari loopt in het Groeningemuseum in Brugge de tentoonstelling 'Stradanus. Hofkunstenaar van de Medici'. De Bruggeling Johannes Stradanus werd geboren als Jan van der Straet. Hij was een vooraanstaand kunstenaar in het Florence van de 16de eeuw en kreeg tal van opdrachten van het hof van de Medici. Stradanus (Brugge, 1523 - Florence, 1605) ook genoemd Giovanni della Strada, Giovanni Stradano of Giovanni Stratensis) was niet alleen een Vlaams kunstschilder maar ook ontwerper van gravures en wandtapijten. Hij schilderder ondermeer de fresco's in het Palazzo Vecchio in Florence en in het pauselijk Belvedere in Rome. Info: www.museabrugge.be

Twee bekende Nederlandse kunstenaars Menno Baars en Raymond Hoogendorp hebben elkaar zondag laatstleden voor het eerst live getroffen in de boksring Second-Out in Almere, een gemeente in de provincie Flevoland. Baars en Hoogendorp bereidden zich op die manier voor op een gezamelijk optreden dat zij later deze maand gaan doen tijdens de opening op 26 oktober van kunsthandelaar Martijn Derks nieuwe galerie Art Treasures op 26 oktober. Bij deze gelegenheid - "het kunstgevecht van het jaar" - zullen beide kunstenaars gezamenlijk live ook een reusachtig linnen doek beschilderen. Info: www.art-treasures.nl

Nadat in Frankrijk bekend werd gemaakt dat uitgeverij Editions de la Reconquête Louis-Ferdinand Célines 'Les beaux drapeux' een rabiaat antisemitisch pamflet uit 1941 wil heruitgeven, is hierover in het land van Marianne een hevige controverse ontstaan. De uitgever wil het pamflet op meer dan vijfduizend exemplaren op de markt brengen omdat het 'van puur literair belang is' en niet los te koppelen is van andere werken van de auteur van 'Reis naar het einde van de nacht'. Louis-Ferdinand Céline (Courbevoie, 1894 - Meudon, 1961) was het pseudoniem van de Franse arts en schrijver Louis Ferdinand Destouches. Tijdens zijn leven publiceerde hij acht romans, vier pamfletten, een toneelstuk en enkele balletten. Hij is na Marcel Proust de meest vertaalde Franse auteur van de twintigste eeuw. Zijn literair werk wordt gekarakteriseerd door een combinatie van nihilisme en pacifisme, gebracht in een humoristisch-ironische stijl.

Tot en met 18 januari 2009 loopt in het S.M.A.K. in Gent een tentoonstelling over het werk van de Belgische schilder en tekenaar Werner Mannaers (°1954, Schoten) onder de titel 'ANYTH_='. Het oeuvre van Mannaers is niet altijd even toegankelijk. Veel schilderijen getuigen van een rasechte 'sampling'-mentaliteit. Hij vermengt in zijn schilderswijze ook talloze referenties uit zijn persoonlijke leven, waardoor de schilderijen een sterke diepere gelaagdheid verkrijgen. De tentoonstelling in het S.M.A.K. legt de nadruk op Werner Mannaers' schilderijenproductie van de laatste drie jaar, aangevuld met een kern van ouder werk. Info: www.smak.be

De 35ste editie van het Filmfestival Gent zit er op! Met de uitreiking van de World Soundtrack Awards in Muziekcentrum de Bijloke komt een einde aan 12 dagen filmplezier. Er werden 115.000 festivalbezoekers genoteerd en er stonden 131 langspeelfilms, 53 kortfilms en 5 grandioze filmmuziekconcerten geprogrammeerd. De tentoonstellingen in het Caermersklooster en het Museum Dr. Guislain zijn de komende maanden nog te bezoeken. De 36ste editie zal plaats hebben van 6 tot en met 17 oktober 2009.

Vandaag, morgen en dinsdag organiseert Christie's in haar hoofdvestiging in de Londense King Street een reeks van drie veilingen van naoorlogse en hedendaagse kunst. Onder de geveilde loten bevindt zich een zeldzaam portret dat Lucian Freud schilderde van Francis Bacon. Experten schatten de opbrengst tussen 6 en 9 miljoen euro. Ook de andere werken zouden navenant moeten opbrengen. Zo zijn er creaties van Andy Warhol, Damien Hirst en Francis Bacon die zullen worden afgehamers en waar heel wat nieuwsgierigen zullen op afkomen. De totale opbrengst van deze veilingen wordt geschat op meer dan 70 miljoen euro.

Philippe Vandenweghe is de nieuwe zakelijk leider van het S.M.A.K. in Gent. Hij zal zijn functie opnemen vanaf 1 januari 2009. de nieuwe zakelijke leider van het SMAK in Gent. De zakelijke leider zal opereren onder de algemene leiding van algemeen directeur Philippe van Cauteren en is samen met hem verantwoordelijk voor de operationele leiding. Vandenweghe zal de eindverantwoordelijkheid dragen over het financiële beleid, het personeelsbeleid, organisatie en interne communicatie. De nieuwe zakelijk leider staat voor heel wat uitdagingen. Naast het wegwerken van een serieus deficit zal hij ook instaan voor de plannen die het SMAK heeft met betrekking tot de realisatie van het museumplein dat het Museum voor Schone Kunsten (MSK) moet verbinden met het S.M.A.K. Ook met TRACK, de grootscheepse opvolger van Over the Edges zal hij binnenkort zijn handen vol hebben.

De Spaanse kunstenaar/designer Jaime Hayon is de eregast op de 21ste editie van de designbeurs Interieur 08, dat vrijdag laatstleden zijn deuren opende en waarop 280 merken uit 14 verschillende landen hun nieuwste creaties voorstellen. Jaime Hayon (°1974) studeerde in zijn geboorteplaats Madrid en de Franse hoofdstad Parijs af als industrieel vormgever. In 1997 werkte hij bij Fabrica, het communicatielaboratorium van Benetton in het Italiaanse Treviso, waarna hij er werd aangesteld als hoofd van de ontwerpafdeling, waar hij zowel de ontwikkeling van winkelinterieurs, tentoonstellingen en restaurants opvolgde als boeken, magazines en logo's ontwierp. Vanaf 2004 ging hij op de eclectische toer: hij ontwierp onder andere cultspeelgoed, meubilair, interieurdesign en een badkamercollectie voor ArtQuitect. Ondertussen is hij wereldwijd een van de invloedrijkste vormgevers die ook als curator en kunstenaar bekendheid verwierf. Interieur 08 loopt nog tot en met 26 oktober. Info: www.interieur.be

Op de Frankfurter Buchmesse is een manuscript van zo'n 40 pagina's opgedoken van de Duitse dichter Heinrich Heine. Het handschrift dateert van 1832 is was al meer dan een decennium spoorloos. Heine pleegde het artikel voor de toentertijd grootste Duitse krant Allgemeine Zeitung. Het was onderdeel van een serie die getiteld was: 'Französische Zustände'. Het stuk werd echter nooit geplaatst omdat de uitgever vreesde voor censuur. Christian Johann Heinrich Heine (Düsseldorf, 1797- Parijs, 1856) was een Duitse dichter van Joodse afkomst. Heine behoorde tot de Romantiek en maakte vele ironische en spitsvondige gedichten die ook heden ten dage nog aanspreken.

Van 22 tot en met 24 oktober wordt in Barcelona het World Architecture Festival (WAF) georganiseerd. Aan het evenement, dat jaarlijks zou moeten terugkeren, worden ook architectuurprijzen gekoppeld. Hiertoe worden in 16 categorieën ieder 16 inzendingen genomineerd. Tijdens het festival zullen de genomineerden hun project publiekelijk toelichten, waarna de jury een oordeel velt. De ‘Prix de Barcelona’ is al bij voorbaat een prestigieuze onderscheiding. Alle inzendingen worden tentoongesteld tijdens het festival en op de website, waar men ook terecht kan voor allerhande inlichtingen. Info: www.worldarchitecturefestival.com

Zo'n 106.000 energiezuinige lampjes verlichten momenteel en dit tot 19 november de Brusselse Grote Markt. De Franse kunstenaar Yann Kersalé bracht de lichtsculptuur, dat de titel 'Convergence' kreeg aan over de hele lengte van het plein. In totaal werden achthonderd meter draad gebruikt om dit titanenwerk tot stand te brengen. Er waren nogal wat moeilijkheden te overwinnen en technische bezwaren zorgen voor een langdurige uitstel. In principe moest de verlichting worden aangestoken op 1 juli laatstleden bij de start van het EU-voorzitterschap van Frankrijk. De 53-jarige Kersalé is met zijn 'Convergence' niet aan zijn proefstuk toe. Hij maakte al vergelijkbare creaties voor het Parijse Musée du Quai Branly, de brug van Narmandië en de Torre Agbar in Barcelona.

Tot en met 8 november loopt bij Aeroplastics Contemporary in de Blanchestraat in Brussel de tentoonstelling met werk van de 41-jarige Britse kunstenaar Gavin Turk onder de titel 'You know I know he knows we know'. Gavin Turk (°1967, Guildford) is een van de Young British Artists (YBAs). Hij gebruikt vaak zijn eigen beeld om lookalikes van beroemde mensen weer te geven. Hij werd dan ook beroemd om zijn multipele persoonlijkheidscreaties. Hoewel al zijn werk over hemzelf gaat, is weinig geweten over de persoon Gavin Turk zelf. De kunstenaar verschuilt zich achter een alter ego met dezelfde naam en professie, die voorkomt in verschillende verschijningsvormen. Info: www.aeroplastics.net

Tot en met 25 januari 2009 loopt in het Museum Catharijneconvent in Utrecht de tentoonstelling 'Allemaal Engelen'. Beschermengelen, wraakengelen, mollige cherubijntjes, moderne engelen: nog nooit zag men er zoveel bij elkaar. Engelen op schilderijen, boekillustraties, metershoge beelden, zilverwerk, iconen en kleurrijke middeleeuwse miniaturen. Maar ook de engel in de muziek, de film en op affiches. De vormgeving van de expo is in handen van stylist en artdirector Maarten Spruyt, bekend van tentoonstellingen als 'De ideale man' en '15 jaar Marlies Dekkers'. Info: www.catharijneconvent.nl

Nog tot en met 7 december loopt in het verlengde van het Korea-festival in Bozar een tentoonstelling met werk van Nam June Paik (1932-2006). Deze uitgeweken Koreaan, eerst naar Japan en nadien naar de Verenigde Staten, staat geboekstaafd als de uitvinder van de videokunst; hij was tevens een beroemd Fluxys-kunstenaar. In de traditie van Fluxus hield Paik verschillende performances waarin elektronica een grote rol speelde. Voor zijn sculpturale installaties liet hij zich inspireren door ondermeer de muziek van John Cage en het medium televisie. Over zijn werk zei Paik zelf het volgende: "Television tortured the intellectuals for a long time... it is about time that the intellectuals torture television". Info: www.bozar.be

Gisteren bezocht Patricia Ceysens, Vlaams minister van Economie, Wetenschap en Innovatie de standen van de Vlaamse uitgevers op de Frankfurter Buchmesse. Ceysens was onder de indruk van de internationale uitstraling van de Vlaamse uitgevers en erkende dat de boekensector een belangrijke rol speelt in de creatieve industrie. In gezelschap van Geert Joris (gedelegeerd bestuurder Boek.be) en Jos Geysels (voorzitter Boek.be) bezocht ze zowel de collectieve stand van de Vlaamse Uitgevers Vereniging (VUV) als een aantal Vlaamse uitgevers die met een eigen stand op de beurs stonden. Ceysens was onder de indruk van de vele afspraken die de Vlaamse uitgevers in Frankfurt in hun agenda hebben staan met buitenlandse vakgenoten. Tijdens een korte speech op de VUV-stand stelde de minister dat er voor het boekenvak zeker voldoende instrumenten beschikbaar zijn om haar drie hoofddoelstellingen ondernemen, innoveren en internationaliseren te verwezenlijken.

Van 18 oktober tot en met 1 february 2009 loopt in het Keuls Museum Ludwig de tentoonstelling 'Gerhard Richter – Abstract Paintings'. Zo'n 40 schilderijen, uit de periode van rond de jaren zeventig van vorige eeuw, zijn er te bewonderen; ze zijn allen afkomstig uit privé-collecties en museums in Europa en de Verenigde Staten. Werken als "Courbet" (1986) of "Blau" (1988), waren reeds eerder te zien, maar "Bach" (1992) en de twaalf "Wald"-schilderijen (2005) werden nog nooit eerder aan een Duits publiek getoond. Gerhard Richter (Dresden, 1932) woont en werkt in Keulen en werd verschillende keren uitgeroepen tot de belangrijkste kunstschilder van het jaar. Samen met Sigmar Polke en Konrad Lueg was hij de grondlegger van het Kapitalistisch realisme. Info: www.museum-ludwig.de