Op vrijdag 7 november heeft in Boom de studiedag 'Ecomusea. Over erfgoed, landschap en natuur'. Sinds de lancering van het concept ‘ecomuseum’ begin jaren 70 zijn verschillende erfgoedvelden overkoepeld en werden nieuwe sectoren betrokken bij erfgoedwerking. Ook de relatie tussen natuur, landschap en erfgoed vormde een belangrijk aandachtspunt. De studiedag behandelt concepten, evoluties, kansen en praktijkvoorbeelden op dit terrein. De studiedag sluit aan bij het project ‘Colibri’ (registratie van industrieel erfgoed en nijverheidserfgoed in de Rupelstreek) van de dienst Erfgoed en is een organisatie van de provincie Antwerpen, het Museum voor Industriële Archeologie en Textiel (MIAT) en Regionaal Landschap Rivierenland vzw. Info en programma: www.provant.be

Nog tot en met 19 januari 2009 loopt in de Grand Palais in Parijs een retrospectieve tentoonstelling met werk van Emil Nolde. Deze Duitse expressionist, geboren als Emil Hansen (Nolde, gemeente Burkal, 1867 - Seebüll (Neukirchen, Noord-Friesland), 1956) bekleedt een voorname plaats onder zijn vakbroeders uit het begin van de twintigste eeuw. Nolde was lid van de kunstenaarsbeweging die Brücke. Hij maakte veel aquarellen en schilderde gans zijn leven met een grote weelde aan kleuren. In Seebüll, zijn voormalige woonplaats vlakbij de Deense grens, bevindt zich het Nolde-museum. Info: www.rmn.fr

Vandaag opent officieel de zeventigste editie van de Boekenbeurs in Antwerp Expo. Gisteravond konden perslui en mensen uit het boekenvak reeds de sfeer opsnuiven. Enkele cijfers: er zijn 130 standhouders aanweig, er is meer dan 10.000 vierkante meter beschikbare boekenruimte en er worden zo'n 60.000 titels aangeboden. Organisator Boek.be mikt op een bezoekersaantal van 165.000 mensen. Voor de eerste maak stippelde Boek.be twee themaroutes uit: een route voor kinderboeken en een voor spannende boeken. Er werd ook een boekenagenda uitgebracht, compleet met de adressen van alle uitgevers én werk van tekenaar van Ever Meulen.

In het Museum of Contemporary Art in Los Angeles wordt momenteel en tot en met 1 maart van volgend jaar een kunstboek tentoongesteld over het Belgisch rockfenomeen Arno. Het werk, dat in 1999 werd uitgegeven door Imschoot in Gent, kwam tot stand ter gelegenheid van de vijftigste verjaardag van de rocker. Het boek werd als verzamelobject een onderdeel van de expo 'To illustrate and Multiply: An Open Book'. Terzelfdertijd dient het ook als promotie-item voor de tentoonstelling. Arno, geboren Arnaud Charles Ernest Hintjens (Oostende, 1949) vertolkt liedjes in het Frans, Engels en sporadisch ook in het Oostends. Als zangervoegt hij elementen uit de Amerikaanse blues en funk, het Franse chanson en Belgische havenkroegliederen toe aan zijn unieke persoonlijke stijl. Sinds ‘Idiots Savants’ (1993) is hij een halfgod in Frankrijk. Het land maakte hem zelfs Chevalier in de Ordre des Arts et des Lettres.

Het staalconcern Corus heeft met het Rijksmuseum in Amsterdam een overeenkomst afgesloten waarin gestipuleerd staat dat het bedrijf belooft om tien jaar lang een conservator Indiase kunst te financieren. De samenwerking heeft de naam 'Staal aan zee' meegekregen. Het Rijksmuseum is in Nederland meteen het eerste museum dat - naar Angelsaksisch voorbeeld - toelaat dat de industrie een conservator betaalt. Het is de taak van de nieuwe conservator de collectie Indiase kunst te beheren en tevens de historische relatie tussen Nederland en India te onderzoeken. Directeur Pijbes ziet de samenwerking tussen het Rijks en Corus als "een culturele brug tussen beide landen".

Stadsherstel krijgt plafondschildering van MonnickendamHet gerestaureerde werk van Martin Monnickendam lag opgevouwen op een zolder in Elspeet. De plafondschildering komt te hangen in een pand op de Keizersgracht. AMSTERDAM - Na vier jaar van restauratiewerk zal een plafondschildering uit 1925 van de Nederlandse schilder Martin Monnickendam overgedragen worden aan de dienst Stadsherstel Amsterdam. De schildering van 15 vierkante meter die verloren gewaand werd, zal in een pand op de Keizersgracht komen te hangen. Decennialang lag het kunstwerk verpakt in plastic op een boerderijzolder in de Elspeet, een dorp op de Veluwe in de provincie Gelderland. De schildering toont dansvormen uit de vier windstreken, zoals een flamenco en een Afrikaanse krijgsdans. Martin Monnickendam (1874-1943) woonde en werkte in Amsterdam. Hij was kunstschilder en als onderwerpen koos hij vaak joodse thema's of Amsterdam. Hij maakte veel reizen, kreeg veel prijzen en had tentoonstellingen over de hele wereld. Lees meer

Gisteren vond in het Museum Plantin-Moretus/Prentenkabinet in Antwerpen de persconferentie plaats van het tweede deel van de dubbeltentoonstelling rond 40 jaar galerie De Zwarte Panter (1968-2008). Bij deze gelegenheid werd ook het boek met de gelijknamige titel 'Een andere avant-garde' voorgesteld. Ondertitel van dit lijvige, boeiende en verhelderende werk is 'Documenten uit het archief van De Zwarte Panter (1968-2008) uitgelezen en ingeleid door Johan Pas. Het is rijkelijk geïllustreerd met nooit eerder getoond archiefmateriaal, telt 240 pagina's en werd vormgegeven door Dooreman. De tentoonstelling in Plantin-Moretus toont een keuze uit het galeriearchief, gelardeerd met foto's, correspondentie, persknipsels en kleine kunstwerkjes. Er worden ook geïllustsreerde boeken, bibliofiele edities en grafiekmappen geëxposeerd. Uniek is ook de videocompilatie van Chris en Nick Goyvaerts. Het eerste deel van de tentoonstelling loopt in de Koningin Fabiolazaal. Daar zijn een 200-tal unieke zeefdrukaffiches te zien, samen met grafische edities.

'Strandzicht met baadster', een tot nog toe onbekend maar als waardevol aanzien schilderij van Jean Brusselmans wordt toegevoegd aan de collectie van het Kunstmuseum aan Zee (KaZ). Het stadsbestuur van Oostende kocht het 2 meter op 2,5 groot werk, dat dateert van de jaren '30 aan voor 75.000 euro. Met dit doek vervolledigt het KaZ haar verzameling waarin zich reeds werken van Brusselmans bevinden, afkomstig uit zowel de stedelijke als de provinciale collectie. Hoewel het oeuvre van Jean Brusselmans (1884-1953) eerder bescheiden in omvang is, bekleedt deze Vlaams-expressionist toch een unieke positie in de Belgische schilderkunst van het interbellum.

In Flanders Fields Museum viert zijn tiende verjaardag. Ter gelegenheid hiervan vond er een integrale voorlezing plaats van 'Mijn kleine oorlog', een meesterwerk van de Aalsterse schrijver Louis Paul Boon uit 1947. Het IFFM, gevestigd in de Lakenhallen op de Grote Markt van Ieper, is tevens aan uitbreiding toe. Er zou zo'n 600 vierkante meter tentoonstellingsruimte bijkomen voor permanente exposities én daarenboven ook nog 'ns 500 vierkante meter voor tijdelijke en 400 vierkante meter voor een documentatiecentrum over de Eerste Wereldoorlog. De officiële opening van het nieuwe IFFM, dat gefinancierd wordt door zowel de stad Ieper als de provincie West-Vlaanderen en het Europese programma Interreg. Er zou ook nog worden op gerekend dat de Vlaamse regering met geld over de brug komt. Info: www.inflandersfields.be

Vierenveertig Belgische kunstenaars hebben hun krachten gebundeld tegen het onrecht in opdracht van de Vlaamse Noord-Zuidbeweging 11.11.11. De humanitaire organisatie deelde 22 blanco schetsboekjes uit aan kunstenaars die deze op hun beurt doorgaven aan vakgenoten; dat zorgde voor een bonte verzameling hedendaagse Belgische kunst. Het boekje dat als titel 'Uitgedrukt' meekreeg, wordt verkocht in de boekhandel en de opbrengst gaat integraal naar 11.11.11. Op www.11.be/uitgedrukt zijn de 296 werken te zien die niet werden geselecteerd om te worden opgenomen in 'Uitgedrukt'. Op 17 december zullen de 22 originele boekjes worden geveild door het Antwerpse venduhuis Bernaerts.

Met 'Loss of Control' neemt de Belgische kunstpaus Jan Hoet afscheid van het MARTa Museum in de Duitse stad Herford. Vierhonderd werken maken deel uit van de tentoonstelling waarmee hij wordt uitgewuifd. Er is onder andere werk te zien van Félicien Rops, Francis Picabia en Jacques Charlier. Op 1 november opent 'Loss of Control' de deuren. De expositie loopt tot en met 25 januari 2009. In 2003 opende Jan Hoet als artistiek leider de eerste tentoonstelling in het MARTa Museum. Hij wordt nu opgevolgd door Roland Nachtigäller. Bij uitgeverij Borgerhoff & Lamberigts verscheen onlangs het boek 'In de wereld van Jan Hoet', waarin gesprekken en gedachten werden opgetekend door Laurens De Keyzer.

De Vereniging Vrienden van het Breda's Museum heeft het doek 'Moeder' van de beroemdste schilder van Breda, Petrus van Schendel (1806 -1870), aangekocht. Het is er vanaf vandaag te bezichtigen. De kostprijs bedroeg 10.000 euro. Het kunstwerk, dat in 1848 werd geschilderd, werd recent bij het veilinghuis Sotheby's aangeboden. De geportretteerde is Geertruy van Schendel-Brocx, de moeder van de schilder; zij was marktvrouw en verhuisde in 1821 naar Breda. De collectie van Schendels in het Breda's Museum behelst nu acht schilderijen en drie tekeningen van de kunstschilder. Ook het Rijksmuseum Amsterdam en het Rotterdams Historisch Museum hebben werk van hem in hun verzameling.

'Madonna del cardellino' of in het Nederlands de Madonna met de goudvink, een van de beroemdste werken van Raphaël dat hij schilderde in 1506 is gerestaureerd en wel klaar om terug te worden gebracht naar het Palazzo degli Uffizi in Florence, waarin een van de belangrijkste kunstmusea ter wereld is gevestigd. Tien jaar is besteed aan onderzoek en restauratie van het beroemde kunstwerk. Geholpen door geavanceerde technieken zoals ondermeer CAT-scans en infraroodreflectografie konden de restaurateurs alle overschilderingen verwijderen en het schilderij zijn originele frisse kleuren teruggegeven. Volgende maand kan Raphaëls creatie door het publiek bewonderd worden in het Palazzo Medici in Florence, waarna de Madonna met de goudvink terugkeert naar haar vertrouwde stek in de Uffizi.

De Italiaanse beeldhouwer Mario Ceroli heeft zichzelf vastgeketend aan een van zijn sculpturen na een juridisch dispuut over een van zijn werken. Het gaat om het werk 'Run, Run ... John', een bronzen kunstwerk van 6 meter hoog dat te zien was op een centraal plein in de Toscaanse stad als onderdeel van de openluchttentoonstelling 'Forme in movimiento' met werk van Ceroli. Het gehakketak begon toen een firma in de omgeving van Pistoia beweerde voor 50% eigenaar te zijn van het beeldhouwwerk. Mario Ceroli (°1938, Castelfrentano in Abruzzo) is een toonaangevende internationale beeldhouwer. Vanaf het begin van de jaren zestig tot de dag van vandaag is zijn oeuvre 'ambachtelijk' gebleven; zijn grenzeloze creativiteit en het gebruik van de meest uiteenlopende materialen doen de rest. Veel van zijn werken zijn in handen van particuliere verzamelaars en belangrijke musea in Italië en in het buitenland. Hij heeft ook deelgenomen aan enkele van de meest prestigieuze tentoonstellingen: hij won de prijs in de beeldhouwkunst 1966 op de Biënnale van Venetië. Hij ontwierp ook nogal wat monumenten, waarvan het meest recente bij de Piazza Strozzi en het Fortezza da Basso in Florence.

Tot en met 12 april van volgend jaar loopt in het MIAT (Museum voor Industriële Archeologie en Textiel) in Gent de tentoonstelling 'Lingerie. Zo zacht als zij', over de geschiedenis van de lingerie in België. Nieuwe materialen als kunstzijde en spandex en later nylon en polyester zorgden voor een onomkeerbare evolutie. Ook de slip, de string, de wonderbra en de panty worden onder de loep genomen en enkele Belgische bedrijven zoals Du Parc, Déwé en Svelta worden er belicht. Info: www.miat.gent.be

Vlaams minister van Cultuur Bert Anciaux wil de kwaliteitsboekhandels steunen. Ondermeer een adequaat ondersteuningsbeleid moet dat mogelijk maken. De minister trekt jaarlijks 200.000 uit om de onafhankelijke boekhandels te steunen. Subsidies voor literaire activiteiten in de winkels is al een eerste maatregel. Per activiteit zou dat neerkomen op een subsidie van zo'n 350 euro, met maximum tien dergelijke evenementen. Voorts krijgen de boekhandels gratis twee exemplaren van ieder boek dat productiesteun van Vlaanderen krijgt. Aangezien Anciaux deze maatregelen aankondigde in de Brusselse boekhandel Passa Porta en de gerant de eerste zending boeken in ontvangst nam, werd zijn zaak meteen officieel uitgeroepen tot eerste Vlaamse kwaliteitsboekhandel.

De Nederlandse kunstenares Katinka Simonse - haar nom de plume is 'Tinkelbell' - die in het voorjaar reeds stennis maakte met haar project 'Save the pets' en waarbij ze hamsterballen fabriceerde, doet het weer; deze keer met 'speelgoedhuisdieren'. In het voormalige Amsterdamse Volkskrantgebouw is tot en met 15 november een nieuwe installatie van haar te zien die als titel 'Baby bunnies' meekreeg. Het kunstwerk bestaat uit dode huisdieren die in het verkeer omkwamen en die door Tinkelbell werden getransformeerd tot speelgoed. Haar statement is dat mensen hun huisdieren zien als consumptieartikelen.

Tot en met 11 januari 2009 loopt in de National Gallery of Art in Washington de tentoonstelling 'Jan Lievens: a Dutch master rediscovered'. Over leven en carrière van Jan Lievens (1607-1674), een van de grootste maar meest raadselachtige Nederlandse schilders uit de 17de eeuw, is niet zoveel geweten. "Deze intrigerende expositie nodigt uit tot een serieuze heroverweging van zijn plaats in de annalen van de kunstgeschiedenis", aldus Earl A. Powell III, directeur van de National Gallery of Art. De tentoongestelde werken komen voor het grootste deel uit particuliere en openbare collecties in Europa en Amerika. De tentoonstelling en de bijbehorende catalogus bieden met 54 schilderijen, 39 tekeningen en 39 etsen een overzicht van het volledige spectrum van Lievens' carrière. Info: www.nga.gov

De Nederlandse beeldend kunstenaar Peter Struycken (Den Haag, 1939), heeft op paleis ten Bosch uit handen van koningin Beatrix de eremedaille voor Kunst en Wetenschap in ontvangst mogen nemen. Die onderscheiding wordt toegekend aan verdienstelijke personen op gebied van kunst en wetenschap. Alhoewel hij meestal abstract werk maakt, is een van zijn bekende creaties een serie postzegels uit 1981, die een uit puntjes opgebouwde beeltenis van koningin Beatrix tonen. Hij ontwierp ook voor verschillende gebouwen computergestuurde verlichting, onder meer voor het plafond van het Muziektheater in Amsterdam en voor de arcade van het Nederlands Architectuurinstituut in Rotterdam. Nog een frappant werk is de 'Blauwe Golven', een inrichting van het Roermondsplein, onder de Nelson Mandelabrug in Arnhem waar afwisselend blauwe en witte stroken straatsteen in een golvend geheel zijn gelegd. Peter Struycken gebruikte in 1969 voor het eerst een computer om een kunstwerk te maken. Hij maakt verschillende soorten kunst, onder meer schilderijen, tekeningen, ruimtelijke vormen, film, video en vormgeving van binnen- en buitenruimtes (vaak met behulp van licht). Hij is ook een gewaardeerd kleurdeskundige.

Op het eerste World Architecture Festival (WAF) in de Spaanse stad Barcelona heeft het Belgische architectenbureau Buro II een prijs in wacht gesleept in de categorie Publieke Gebouwen. Buro II, met vestigingen in Brussel, Gent en Roeselare, mocht de prestigieuze onderscheiding in ontvangst nemen voor een congrescentrum in China. De Norman Foster. Vooral de manier waarop stad en natuur samenkomen in het project viel in de smaak. Buro II en Buro Interior werden 25 jaar geleden in Roeselare gesticht door Hendrik Vermoortel en Rita Huys. Het architectenbureau groeide uit tot een groep waarvan zo'n 100 medewerkers deel van uitmaken. Er wordt gefocust op diverse vakgebieden: architectuur- en interieurontwerp, ruimtelijke planning en landschapsarchitectuur, engineering stabiliteit en technieken, werfcoördinatie, planning en budgetmanagement.

Van 7 tot 9 november organiseert het Eugeen Van Mieghem Museum in Antwerpen een tentoonstelling met schilderijen van de Franse kunstenaar André Brasilier (°1929) Hij studeerde in Saumur en Parijs en ontving in 1953 de Grand Prix de Rome voor schilderkunst. Hij is één van de beste vertolkers van het lyrische landschap schilderen. Zijn werken zijn kleurrijk, optimistisch en toegankelijk en werden over de hele wereld tentoongesteld. Deze uitzonderlijke expositie kwam tot stand in samenwerking met E.J. van Wisselingh uit Haarlem en staat onder de bescherming van de consul-generaals van Nederland en Frankrijk in Antwerpen. Info: www.vanmieghemmuseum.com

Tot en met 6 december organiseert de Stichting Jules de Bruycker, in samenwerking met de vzw De Vrienden van de Sint-Niklaaskerk, in deze Gentse monumentale kerk een tentoonstelling met werk van kunstenaar Jules de Bruycker (1870-1945). Deze Gentse kunstenaar tekende, schilderde en etste deze gebedstempel vanuit tal van perspectieven, zowel in al zijn grootsheid, als met zijn gebreken. De Bruycker maakte in het totaal zo'n 300 werken en werkjes. De bezoeker die deze selectie van een dertigtal kunstwerken komt bewonderen mag zich dan ook een bevoorrechte getuige noemen.

Tijdens de prijsuitreiking van de Van Dale Vertaalslag 2008 heeft de jury onder leiding van Jeannine Beeken de Van Dale-vertalers van het jaar 2008 bekend gemaakt. De drie prijswinnaars werden beloond met een fraaie oorkonde en de complete reeks Van Dale Grote vertaalwoordenboeken. Van Dale organiseerde de Van Dale Vertaalslag naar aanleiding van het verschijnen van de vernieuwde Van Dale Grote woordenboeken hedendaags Nederlands, Engels, Frans en Duits, het lanceren van Online-abonnementen op haar woordenboeken én het doorvoeren van een nieuwe huisstijl. Info: www.vandale.nl Lees meer

Premier Yves Leterme heeft tijdens zijn bezoek aan China zijn ambtgenoot Wen Jiabao gevraagd een spoedige repatriëring te regelen voor zijn landgenoot Kurt De Raedemaeker die sinds januari 2006 vastzit en zwaar ziek is. De 45-jarige sinoloog verbleef eerst in een gevangenis en werd nadien om gezondheidsreden onder huisarrest geplaatst wegens een vermeende kunstroof. Alles draait om een sarcofaag die de Vlaming kocht en nadien verkocht aan het museum Guimet in Parijs. De Chinezen zeggen dat het historisch stuk erfgoed het land niet uit mocht. De Raedemaeker zou echter beschikken over officiële vergunningen en beweert dat hij het slachtoffer is van een complot van enkele corrupte Chinese agenten.

Tot en met 4 januari 2009 loopt in de Koninklijke Musea voor Schone Kunsten van België in de Brusselse Regentschapsstraat de tentoonstelling 'Meunier in Sevilla, een Andalusische ouverture'. Voor de eerste maal worden zowel zijn schetsen, tekeningen, voorstudies als schilderijen van de periode van die 'séjour' aan het publiek voorgesteld. Constantin Émile Meunier (Etterbeek, 1831 – Elsene, 1905) was een Belgische beeldhouwer, schilder en graficus. Hij was twintig toen hij als schilder begon; in eerste instantie richtte hij zich op religieuze thema's en historiestukken. Op vraag van de Belgische regering vertrok hij naar Sevilla en verbleef er van oktober 1882 tot april 1883. Hij moest er een kopie maken van de Kruisafneming van Pedro Campaña. Tezelfdertijd schetste en schilderde hij een groot aantal kleurrijke scènes en volkse taferelen uit Andalusië. Hij ontmoette er ook de Belgische schilders Théo van Rysselberghe, Frantz Charlet en de Spaanse schilder Dario de Regoyos, die samen op doorreis waren naar Marokko. Info: www.fine-arts-museum.nl