De Belgische (popart)kunstenaar en graficus Guy Peellaert is op 74-jarige leeftijd overleden in Parijs. Peellaert (°1934) was een geboren Brusselaar. In de jaren zestig van vorige eeuw kreeg hij wereldwijde erkenning met zijn psychedelische strips; nadien legde hij zich toe op de schilderkunst. De graficus Peellaert ontwierp platenhoezen en filmaffiches voor wereldberoemde rock- en filmsterrren, zoals David Bowie, The Rolling Stones, Wim Wenders en Martin Scorsese. Hij schreef ook, samen met rockjournalist Nik Cohn, een boek dat als titel 'Rock dreams' meekreeg en een wereldwijd succes kende. In de gevangenis van Hasselt was in mei van dit jaar werk van Peellaert te zien op de tentoonstelling 'PopEye'.

'Screenworlds. Hedendaagse fotografie uit Vlaanderen' is de titel van een tentoonstelling én een boek. De tentoonstelling heeft plaats in de tentoonstellingszaal van het Vlaams Parlement: De Loketten. 'Screenworlds', de gelijknamige catalogus, werd uitgegeven door Lannoo in Tielt. Screenworlds is een realisatie van het FotoMuseum Provincie Antwerpen in samenwerking met het Vlaams Parlement. De tentoonstelling, die nog loopt tot en met 20 december eerstkomend, is doorlopend toegankelijk van maandag tot zaterdag van 10 tot 17uur op het nummer 6 van de Brusselse Hertogstraat. Info: www.vlaamsparlement.be, www.lannoo.com en www.fotomuseum.be Lees meer

Afgelopen weekend opende De Slegte in de Den Haag zijn eerste gerestylde vestiging. De Slegte onderscheidt zich van anderen met een breed assortiment bijzondere boeken, zowel tweedehands als ramsj en boeken die door de reguliere boekhandels niet meer worden aangeboden. Deze 'keten' telt momenteel 27 vestigingen in Nederland en België, en wordt geleid door de 40-jarige algemeen directeur Ron Mulders; de vernieuwingsprojectleider is Jurgen Looijenstijn. De eerste boekhandel van De Slegte nieuwe stijl is alleszins overzichtelijk te noemen: ramsj en tweedehandsboeken werden samengevoegd. Er zijn zeven rubrieken waaronder het aanbod wordt verdeeld en een paarse band toont waar de nieuwste aanwinsten zich situeren. De inkoopbalie kreeg ook een prominentere plaats: centraal in de winkel. Info: www.deslegte.com

De Spaanse kunstenaar Miquel Barceló (°1957) heeft in het Palais des Nations in het Europees hoofdkwartier van de Verenigde Naties in Genève een imposant kunstwerk gemaakt. Hij transformeerde het 1.500 vierkante meter groot plafond van de koepel van Room XX in een soortement grot, compleet met veelkleurige stalactieten. Barceló gebruikte voor dit titanenwerk zo'n 35.000 kilogram verf. Hij kreeg de opdracht voor de viering van de zestigste verjaardag van de Universele Verklaring van de Rechten van de Mens. Gisteren werd het kunstwerk ingehuldigd door de Secretaris-Generaal van de Verenigde Naties Ban Ki-moon.

De jury omschreef de Vlaamse kwaliteitskrant De Morgen als "Europe's best designed newspaper in the category 'national newspaper'. Its design conveys a positive, modern and innovative attitude" en kende haar de European Newspaper Award toe. Voor deze editie van de prestigieuze Europese designprijs moest worden gekozen uit 287 dagbladen uit 26 landen. Ook in 2004 en 2006 werd De Morgen uitgeroepen tot Best Designed European Newspaper. Naast de hierboven vermelde onderscheiding kreeg De Morgen nog drie andere designprijzen toegekend: een voor De Morgen Magazine, een voor de bijlage 'Zeno' en een voor de coverillustratie van 'Reporter'. Info: www.editorial-design.com

De Universiteit Gent richt in het academiejaar 2008-2009 de schijnwerpers op historicus en oud-rector Henri Pirenne. Gisteren ging dat feestelijk jaar van start met een academische zitting in de Lakenhalle. Henri Pirenne (1862–1935) is zonder twijfel de meest vermaarde Belgische geschiedkundige. Na zijn studie letteren en wijsbegeerte in Luik werd hij benoemd als professor in de middeleeuwse geschiedenis aan de Universiteit Gent. Hij doceerde over de groei van de middeleeuwse steden en de rol van de islam in de overgang van Oudheid naar Middeleeuwen (de zogenaamde ‘Mahomet et Charlemagne’-these). Gefascineerd als hij was door wetenschappelijke disciplines als sociologie, economie en psychologie, nam hij als eerste Belgische historicus een kijkje buiten de muren van zijn eigen vakgebied. Zijn inspirerend onderwijs maakte hem tot de vader van de zogeheten Gentse historische school. Zijn monumentale werk “Histoire de la Belgique”, en zijn “Pirenne-these” over de invloed van de islam op de Europese geschiedenis, maken hem tot op heden bekend in binnen- en buitenland. De academische zitting belichtte zijn leven, zijn werk, en zijn betekenis voor de hedendaagse geschiedschrijving. Gastspreker is Prof. dr. Martha Howell (Columbia University), eredoctor aan de Universiteit Gent. Prof. Howell is dit academiejaar titularis van de prestigieuze Buitenlandse Francqui Leerstoel aan de Université Libre de Bruxelles (in samenwerking met de Universiteit Antwerpen en de UGent).

Nog tot en met 30 november loopt in de kunstgalerij Mens & Natuur in Sint-Martens-Latem de tentoonstelling 'Het spel met licht en schaduw - Light and shade at play' van de aldaar geboren kunstenaar Alphonse D’Heye (°1955). Deze volbloed impressionist schildert bloemrijke tuinen, bomen, weiden en de groene natuur. Alphonse D’Heye schildert klassiek; de olieverftechniek heeft voor hem geen geheimen. Zijn schilderijen zijn op zijn minst harmonieus te noemen en zijn kleurenpallet overweldigend. Info: www.artonline.be en www.mens-en.natuur.com

Toparchitect Daniel Libeskind zal de nieuwe synagoge ontwerpen voor de liberale Beth Shalomgemeente in de Zuid-Duitse stad München. De finaciering van het project, dat in 2018 klaar moet zijn, wordt volledig gefinancierd door de Joodse gemeenschap. Waar het gebedshuis precies komt te staan is nog onduidelijk. Daniel Libeskind, nu een Amerikaans staatsburger, werd geboren in het getto van de Poolse stad Lodz in 1946. Zijn ouders hadden de Holocaust overleefd. Ground Zero in New York, het Joods-Historisch Museum in Berlijn en het Imperial War Museum in Manchester zijn enkele van zijn beroemdste wapenfeiten.

Nog tot en met 30 november loopt in Museum Het Prinsenhof in Delft een tentoonstelling gebaseerd op de verzameling van Hugo Tutein Nolthenius, een in 1944 overleden Delftse collectioneur die aan het begin van de twintigste eeuw in één adem genoemd werd met bijvoorbeeld Lodewijk Cornelis Enthoven en Helene Kröller-Müller. Nolthenius was een vooraanstaand industrieel die op een gepassioneerde wijze kunst verzamelde. Zijn collectie was zeer divers; zo legde hij een grote interesse aan de dag voor Oosterse keramiek. In zijn woning hingen werken van onder andere Vincent van Gogh, Johan Thorn Prikker en Isaac Israëls. Bij zijn aankopen liet hij zich adviseren door Hendricus Petrus Bremmer, één van de bekendste kunstcritici uit het begin van de vorige eeuw in Nederland. In de tentoonstelling 'Hugo Tutein Nolthenius. Portret van een 'Delftsch' kunstverzamelaar' krijgt de bezoeker via uniek fotomateriaal, documenten en verrassende objecten een beeld van deze merkwaardige kunstliefhebber.

Het Nederlandse vakmagazine voor marketing en communicatie MarketingTribune heeft het Brabantse ontwerpersduo Viktor & Rolf uitgeroepen tot Reclameman van het Jaar. Viktor Horsting en Rolf Snoeren, beiden 39 jaar oud, kregen de onderscheiding omdat "beide Nederlandse heren merkiconen zijn geworden die internationaal grote bekendheid genieten. Hun shows zijn briljante explosies van creativiteit, trekken altijd weer de aandacht. Het merk V&R wordt uitgerold via onder mee eigen geuren, samenwerking met H&M en in 2008 met Diesel. Ze zijn de trots van onze creatieve industrie." De winnaar van vorig jaar, burgemeester Job Cohen van Amsterdam, reikte de prijs uit in Studio K. De publieksprijs was voor Jan Willem Sieburgh, de zakelijk directeur van het Rijksmuseum. Hij werd gelauerd omdat 'zijn' museum ondanks de grote verbouwing toch nog succes boekte, bewijs hiervan de tentoonstelling met de diamanten schedel van Damien Hirst.

Het wereldbefaamde biermerk Grolsch sponsort de Amerikaanse kunstwereld sedert 2006. since 2006. Het van origine Nederlandse beursgenoteerde bedrijf focus vooral op het kunstgebeuren in New York, Miami, Los Angeles en Chicago. In deze grootsteden sponsort Grolsch diverse evenementen waarbij zowel beginnende als gevestigde kunstenaars betrokken zijn. De afgelopen 2 jaar participeerde Grolsch succesvol in hedendaagse kunstbeurzen zoals NADA, SCOPE, PULSE, NEXT, ART LA, enz.... Op Miami Art Basel bracht ze speciaal voor die gebeurtenis de SwingArt bottle op de markt. Dit jaar is als SwingArtist gekozen voor de van Haiti afkomstige kunstenaar Edouard Duval Carrié.

Op een twintigtal locaties zullen overmmorgen 20 november studentenkoten omgeturnd worden tot museum voor een dag. Het evenement is bedoeld als eerbetoon aan de Brusselse conceptuele kunstenaar Marcel Broodthaers, die ooit - in 1968 - in zijn eigen woning een museum oprichtte als aanklacht tegen de geïnstitutionaliseerde kunstwereld. Volgende week donderdag krijgt het gebeuren een vervolg in Antwerpen en Leuven. Er wordt telkens een "tsunami van kunst" verwacht, met miniconcerten, film- en theatervoorstellingen, performances, voorleessessies en andere initiatieven die verwijzen naar Broodthaers. In Gent loopt gelijktijdig met de M.B.Kotroute een studentennocturne in het Stedelijk Museum voor Actuele Kunst. Om af te sluiten heeft in de SMAK-inkomsthal een fuif plaats vanaf 22 u. Info: www.amuseevous.be

In de Vlaamse Opera Gent heeft op 23, 26, 28 en 30 november de opvoering plaats van 'The rape of Lucretia', een kameropera van Benjamin Britten. Het libretto werd geschreven door Ronald Duncan; hij puurde zijn inspiratie uit antieke en latere bronnen die het verhaal vertellen van de Romeinse Lucretia die wordt verkracht door de Etruskische kroonprins Tarauinius en die daardoor, emotioneel geveld, zelfmoord pleegt. Elgar Howarth is de dirigent van dienst die de muzikale spanning opbouwt en het drama, dat zich in een abstract decor afspeelt, op meeslepende wijze gestalte geeft. 'The rape of Lucretia', geregisseerd door de Venezolaan Carlos Wagner, oogstte reeds gedurende een viertal dagen succes in Antwerpen. Info: www.vlaamseopera.be

Gisterennamiddag had in Brussel de persvisie plaats van de bioscoopfilm 'Oorlogswinter'. 's Avonds ging de prent in Nederland in première. De boekverfilming van de gelijknamige roman van Jan Terlouw uit 1972 was te zien in theater Tuschinski in Amsterdam. Oorlogswinter, waarvoor Terlow een Gouden Griffel verdiende, is een boeiende prent van regisseur Martin Koolhoven die vanaf 27 november in de Nederlandse bioscopen draait. Het verhaal speelt zich af tijdens de ijzig koude winter van 1944/1945. Wereloorlog II is nog aan de gang en de 14-jarige Michiel van Beusekom (Martijn Lakemeier) kan niet wachten tot hij een betekenisvolle daad kan stellen in het verzet. Dit tot ergernis van zijn vader, die als burgemeester neutraal wil blijven. Als Michiel dan toch uiteindelijk een opdracht krijgt, wordt het oorlogsgevaar voor hem en zijn omgeving een realiteit. In België wordt 'Oorlogswinter' gereleased op 3 december.

Nog tot en met 18 januari loopt in het Amsterdamse Van Gogh Museum de tentoonstelling '125 grote liefdes' ter gelegenheid van het 125-jarig bestaan van de Vereniging Rembrandt. Naar een concept van gastconservator Peter Hecht werden topstukken samengebracht uit meer dan dertig Nederlands musea. Alle kunstwerken konden in Nederland behouden blijven dank zij de hulp van de in 1883 opgerichte vereniging, die in het totaal zo'n 2.500 aankopen heeft ondersteund. Deze fascinerende expositie werd vormgegeven door Wim Crouwel. Info: www.rijksmuseum.nl

Nog tot en met 9 februari loopt in het Parijse Louvre een tentoonstelling met werk van Nicolai Abraham Abildgaard (ook wel als Abildgaard geschreven). Deze Deense kunstschilder, architect, decorateur, beeldhouwer en tekenaar werd geboren in Kopenhagen (1743) en stierf in Frederiksdal (1809). Voor deze reizende expositie, na Parijs zijn Hamburg en Kopenhagen aan de beurt, werden niet alleen 40 schilderijen en tekeningen samengebracht, maar ook enkele door hem ontworpen meubelstukken. Abelgaard ging, na zijn opleiding aan de Koninklijke Kunstacademie in Kopenhagen studeren in Rome waar hij de grote schilders van de 16e eeuw zoals Michelangelo, Rafaël en Titiaan bestudeerde. Onder zijn belangrijkste navolgers bevinden zich Philipp Otto Runge en Bertel Thorvaldsen. Abilgaards voorkeur ging uit naar onderwerpen uit de geschiedenis, de literatuur, de noordse mythen en Shakespeare. Zijn werk mag zowel classicistisch als romantisch worden genoemd. Info: www.louvre.fr

Tot en met 1 februari 2009 loopt in de Deichtorhallen in de Duitse havenstad Hamburg een tentoonstelling met werk van beeldhouwer Stephan Balkenhol (°1957, Fritzlar). Balkenhol groeide op in Kassel en deed zijn eindexamen aan het Kasseler Friedrichsgymnasium. Hij studeerde van 1976 tot 1982 aan de Hochschule für bildende Künste Hamburg in Hamburg bij Ulrich Rückriem. Nadien doceerde hij aan de Städelschule in Frankfurt am Main. Sinds 1991 is hij hoogleraar aan de Staatliche Akademie der Bildenden Künste Karlsruhe in Karlsruhe. Balkenhol leeft afwisselend in het Duitse Karlsruhe en in Meisenthal, een gemeente in het departement Moselle in Frankrijk (regio Lotharingen). Naast beelden, reliëfs, tekeningen en zeefdrukken maakt Balkenhol grofgehakte en kleurig beschilderde houtsculpturen die zowat z'n handelsmerk ziijn geworden. De mens staat centraal in zijn kunstwerken.

In het Parijse Hôtel de Ville loopt tot en met 28 februari 2009 een tentoonstelling met als titel 'Jacques Prevert, Paris la belle'. De non-conformistische Franse dichter Jacques Prévert (1900-1977), auteur van het beroemde 'Les feuilles mortes' (zie onder) is een van de nationale grootheden van Frankrijk. De expositie biedt een overzicht in woord beeld en klank van de verschillende levensetappes van de sigarettenrokende poëet. Jacques Prévert (Neuilly-sur-Seine, 1900 - Omonville-la-Petite, 1977) was naast dichter ook toneel- en scenarioschrijver. Hij maakte deel uit van de surrealistische beweging, onder leiding van André Breton. Aan het eind van de jaren twintig toen er ruzie ontstond tussen Prévert, Yves Tanguy, Georges Duhamel en André Breton, keerde Prévert het surrealisme de rug toe waarna hij samen met enkele acteurs een theatergroep oprichtte, genaamd Octobre. Hij schreef dan korte toneelstukken en voordrachten die bedoeld zijn om marxistische ideeën over te dragen. Na de overwinning van het Front populaire werd de Groupe Octobre wordt opgeheven en start Prévert een duurzame samenwerking met Marcel Carné, die leidde tot films als Jenny (1936), Drôle de drame (1937), Quai des brumes (1938) en Le Jour se lève (1939). Daarmee legden ze de basis voor de school van het poëtisch realisme die de Amerikaanse film noir sterk beïnvloedde. Lees meer

Exact 477.900 euro heeft de verkoop opgebracht van de 61 kunstig beschilderde olifanten die deel uitmaakten van de 'Elephant Parade' in Antwerpen. De arificiële dikhuiden stonden wekenlang opgesteld op verschillende locaties in de stad. De veiling vond plaats in de Antwerpse Zoo en werd geleid door veilingmeester Mon Bernaerts. De opbrengst gaat naar een ziekenhuis voor olifanten in Thailand. De actie in Antwerpen leverde bijna het dubbele op van wat vorig jaar in Rotterdam werd opgehaald. Toen werden 48 olifanten geveild en werd de verkoop beëindigd met een bedrag van 248.000 euro.

De Amerikaanse, uit Passadena (Californië) afkomstige zussen Kate (26) en Laura Mulleavy (24), die opereren onder de naam Rodarte, hebben de 9de editie van de Swiss Textile Award gewonnen, een van de meest toonaangevende onderscheidingen in de internationale modewereld. De 'scissor sisters' zoals ze ook worden genoemd, krijgen alvast 100.000 euro en uiteraard de prestigieuze eer als laureaten te zijn gekozen van deze wereldwijde modewedstrijd die wordt ingericht door de Swiss Textile Federation (Swiss Textiles). Om zich als finalist te kwalificeren moeten deelnemende ontwerpers hun collecties minstens vier keer hebben gespresenteerd op een vooraanstaand mode-evenement zoals de Prêt-à-Porter in Parijs of Paris Fashion Week.

Van 19 november tot en met 30 mei 2009 heeft in het Ikonenmuseum in Kampen, een gemeente in de Nederlandse provincie Overijssel, een tentoonstelling plaats over engelen, met als titel 'Hemelse Helpers'. Deze expositie wil zowel de Serafijnen, de cherubijnen, de aartsengelen en zelfs de beschermengelen als boodschappers in ere herstellen; een initiatief van de Alexander Stichting voor Russisch-orthodoxe kunst. De herkomst van de indrukwekkende collectie is voorlopig een goedbewaard geheim. Het gaat overwegend om Russische ikonen van de 15e eeuw tot 20e eeuw. De meeste werken werden door anonieme monniken gemaakt en zijn ongesigneerd omdat "de hand Gods is die de schilder begeleidde". De 'engel op ikonen' is het thema van de nieuwe tijdelijke expositie Hemelse Helpers. Info: www.ikonenmuseumkampen.nl

De Nederlandse kunsthandelaar Salomon Lilian heeft het portret van de evangelist Marcus, een verloren gewaand schilderij van Frans Hals, teruggevonden. Het gaat om een religieus portret dat vermoedelijk is gemaakt rond 1625-1630 en eigendom was van een Duits particulier collectioneur. Het doek was voor het laatst te zien op een in 1972 gehouden veiling. Eerder stond het werk, dat in de 19de eeuw was het overgeschilderd, bekend als een creatie van de Italiaanse schilder Luco Giordano. Het portret dan Hals maakte van Sint Marcus zal op de volgende Tefaf in Maastricht te koop zijn voor 6,1 miljoen euro.

Van 22 januari tot en met 19 april loopt in het Canadese Montréal Museum of Fine Arts de tentoonstelling 'Van Dongen - A Fauve in the City', de eerste retrospecitieve tentoonstelling van Kees Van Dongen (1877-1968) in Noord-Amerika. Op deze expositie worden zo'n 200 werken getoond, waaronder een honderdtal schilderijen, veertig zeldzame tekeneningen, foto's en documenten. Cornelis Theodorus Maria van Dongen (Rotterdam-Delfshaven, 1877 - Monte Carlo, 1968) was een Nederlands kunstschilder. Hij begon zijn werk te exposeren in Parijs, onder andere op de geruchtmakende tentoonstelling van 1905 in de Salon d'Automne met o.a. Henri Matisse. De heldere kleuren waarvan deze groep kunstenaars zich bediende, leverde hen de bijnaam Les Fauves ('Wilde Beesten') op. Van Dongen was ook korte tijd lid van de Duitse expressionistische groep Die Brücke. In 1926 kreeg Van Dongen het Franse Légion d'Honneur toegekend en in 1927 de Belgische Kroonorde. In 1929 werd hij Frans staatsburger en werden twee van zijn werken opgehangen in het Palais du Luxembourg. In februari 2008 werd het doek "Ouled Naïl" voor een recordprijs van 7,5 miljoen euro verkocht bij Christie's in Londen. Info: www.mbam.qc.ca

Nog een ganse maand november loopt in het Designhuis in Eindhoven de tentoostelling 'Talent', waarop een verzameling van nieuw in 2008 afgestudeerd Europees talent wordt geëxposeerd. De bezoeker krijgt zo een overzicht van de huidige stand van zaken binnen het designonderwijs en haar toekomstige toppers. Er werden een zestigtal academies aangeschreven met de vraag om tien van hun beste studenten te kiezen. Het veilinghuis Pierre Bergé & Associés reikt, tijdens een speciale ceremonie, een prijs van 10.000 euro uit aan Europa's meest getalenteerde student. Locatie: Designhuis, Stadhuisplein 3, Eindhoven. Info: www.designhuis.com

De Amerikaanse kunstenares Ariana Page Russell lijdt aan uricaria ofte gordelroos. Gordelroosschrift is hiervan afgeleid: dat zijn huidreacties die de patiënt heeft ten gevolge van deze ziekte. Russell heeft er niet beter op gevonden dan patronen en letters op haar huid te tekenen (dermatografie) en hiervan foto's te nemen; dat moet snel gebeuren omdat de - roze - lijnen na een half uur verdwijnen. Met haar tijdelijke tatoos kan ze deze modetrend nu ogenblikkelijk personaliseren naar gelang haar humeur en het juiste moment. Te zien tot 28 november in Gallery4Culture in het Amerikaanse Seattle. Info: www. 4culture.org/pulicart/gallery/index.htm