Aan de golf van Latijnse vertalingen van Nederlandse teksten komt geen einde. Na Jip en Janneke, Nijntje, Asterix en het Pirana Project waaraan Jo Lemaire en Wim Opbrouck meewerkten, wordt nu ook een polyfone Latijnse versie uitgevoerd door Capilla Flamenca van het liedje 'Mia' geschreven door Luk de Vos van Gorky. Volgens Dirk Snellings, artistiek leider van Capilla Flamenca, was het contratenor Marnic De Cat die het meerstemmig arrangement bedacht. Aan de oorsprong van dit project zou Frank Claeys liggen, een leraar Latijn die de tekst van de song door zijn leerlingen liet vertalen in de taal van Cicero. Omdat Mia als naam in de Romeinse tijden niet bestond, is de naam veranderd in Rosa. Latijn een dode taal? Vergeet het!

Het laatste nummer van 'Muziek en Woord' is een feit. Na 411 nummer stopt de VRT met het magazine dat in 1974 startte en al die tijd de Klara- en Canvasprograma's van de nationale omroep toelichtte. Uitgever Decrom waaraan de VRT het maandblad uitbesteedde heeft alvast eigen plannen om een cultuurmagazine op de markt te brengen. Zo zal 'Staalkaart' de nieuwe naam worden van een gloednieuw blad dat in mei van volgend jaar zal verschijnen. En de inhoud zal sowieso niet verminderen, integendeel; muziek, theater, literatuur, filosofie, dans, film en beeldende kunst zullen nog altijd de te behandelen thema's zijn.

Stichting Logos, een organisatie die zich toelegt op de promotie van nieuwe muziek, viert morgen zijn veertigste verjaardag met een feestconcert. Logos omschrijft zichzelf als een "researchcentrum", dat zowel concerten organiseert, muziek componeert en uitvoert en zelfs instumenten bouwt. Stichter van Logos is Godfried-Willem Raes die in het 'beruchte' jaar 1968 tot de oprichting besloot, met name in de lokalen van het conservatorium van Gent. Naast zijn drukke artistieke en muzikale activiteiten, doet hij onderzoek naar zijn 'Mens & Machine Orkest', een slagorde van zo'n veertig automatische instrumenten die hij zelf in elkaar knutselde. Info: www.logosfoundation.org

Bij het veilinghuis Christie's in Londen is een onlangs ontdekt schilderij van de Italiaanse kunstenaar Giambattista Tiepolo (1727-1804) afgehamerd op ruim 2,8 miljoen pond (zo'n 3,3 miljoen euro), een opbrengst die vier keer meer was dan vooraf werd geschat. Het prachtwerk werd dit jaar gevonden in de kelders van een kasteel in Frankrijk. Het schilderij, olie op canvas 'Rittrato di Flora' kreeg als titel 'Portrait of a lady as Flora (Portret van een vrouw als Flora). De afmetingen zijn 88,3 x 69,9 cm). Giovanni Battista Tiepolo (1696 – 1770) is een kunstschilder uit Venetië wiens werk sterk beïnvloed is door Paolo Veronese. Hij is een meester van de laat-barok die naar het midden van de achttiende eeuw op diverse plaatsen in Europa uitgenodigd werd als hofschilder. Hij decoreerde onder andere in het Duitse Würzburg de door Balthasar Neumann ontworpen aartsbisschopelijke residentie, ontworpen door Balthasar Neumann. Op het einde van zijn carrière verbleef Tiepolo aan het hof van de Spaanse koning, die langzamerhand aan het neo-classicisme van Anton Raphaël Mengs de voorkeur zou geven.

Carolyn Christov-Bakargiev zal ik 2012 de dertiende editie van Documenta leiden als artistiek directeur. Dat deelde Bernd Leifeld mee, de CEO van het vijfjaarlijks kunstevenement en Museum Fridericianum Veranstaltungs-GmbH. Carolyn Christov-Bakargiev, een Amerikaanse kunsthistorica werkt als curator en schrijfster in Rome, Turijn en New York. Momenteel is ze Chief Curator van het Castello di Rivoli Museum - Museo d'Arte Contemporanea in Turijn. Dit leidde ze ook de 16e editie van de Sydney Biennale. Eerder, van 1999 tot 2001, was ze Senior Curator of Exhibitions bij het P.S.1 Contemporary Art Center, een afdeling van het MoMa.

Wie de Gentse kunstbeurs Lineart bezoekt, kan niet kijken naast De vergiftigde kabouters van Ottmar Hörl. Aan de ingang staat een legertje multiples, identieke kabouters in plastic die de hitlergroet brengen. Het gaat hier om een installatie van de Duitse hedendaagse kunstenaar Ottmar Hörl en die als naam "Dance of the devil" meekreeg. Hörl, die vertegenwoordigd wordt door de Berlijnse Maisenbacher Art Gallery, doceert aan de Kunstacademie van Nuremberg en werd reeds meermals onderscheiden met zijn plastic beeldjes van o.a. honden, konijnen, pinguïns, kippen, teddyberen, engelen en menselijke figuren).

'Die verborgene Spur. Jüdische Wege durch die Moderne' (Het verborgen spoor. Joodse identiteit in de moderne kunst) is de titel van een tentoonstelling in het Felix-Nussbaum-Haus in Osnabrück, een stad in de Duitse deelstaat Nedersaksen. Welke sporen hebben Joodse kunstenaars achtergelaten in de kunstgeschiedenis van de 19de en 20ste eeuw. Op deze vraag wil de jubileumtentoonstelling - het door architect Daniel Libeskind ontworpen museum bestaat 10 jaar - een antwoord brengen. Er worden een 100-tal kunstwerken getoond van nationale en internationale kunstenaars; de werken werden in bruikleen gegeven door belangrijke musea in Europa en de Verenigde Staten. De tentoonstelling opent op 7 december en loopt tot en met 19 april 2009. Info: www.het-verborgen-spoor.de

Vanaf volgend jaar ligt het in de bedoeling van de Europese Commissie om de aandacht te vestigen op de rijkdom van de hedendaagse Europese literatuur. Ze wil dit doen door literatuurprijzen uit te reiken. Initiatieven om hedendaagse literatuur uit de diverse EU-landen te promoten bleven tot nog toe uit. De lancering door de Europese Commissie van een prijs voor jonge talenten moet hierin verandering brengen. De prijzen zouden in de herfst van 2009 voor het eerst worden uitgereikt. De selectie van de genomineerden zal gebeuren in overleg met uitgevers, handelaars en schrijvers uit de EU. De totale begroting van dit initiatief werd begroot op zo'n 300.000 euro.

Nu de Leuvense stadsdiensten een onderkomen vinden in het nieuwe kantorencomplex aan het stadion, komt er ruimte vrij voor cultuur. De schepen van Cultuur van de studentenstad, Denise Vandervoort, wil dat er een tentoonstelling komt over de historiek van Leuven. Alvast de stadsarchivaris Marika Ceunen is opgezet met dit plan. Het indrukwekkend archief kan een grote hulp zijn in deze. En ook burgemeester Louis Tobback toont zich tevreden. Die wil als eerste stad van Brabant uitpakken met de 'Blijde Inkomsten', waarin de priviliges werden genoteerd en de nieuwe landsheer naar de steden in zijn gebied ging om vriendschap met de bestuurders te verstevigen.

Eerst waren er 112 inzendingen, toen 12 genomineerden en uiteindelijk selecteerden het Vlaams Audiovisueel Fonds (VAF) en de Franstalige omroep RTBF 6 documentaireprojecten voor de reeks "To be or not to.be" met als overkoepelend thema 'België'. Wat de politiek niet kan, brengt Cultuur tot stand: 1 label brengt films uit het Vlaamse en Franstalige landsgedeelte. VAF en de RTBF subsidiëren de documentaires die tegen eind 2009 klaar moeten zijn. Voor elke film staat 85.000 euro ter beschikking. De geselecteerde projecten zijn: "Belgische-route-Belge" van Geertrui Coppens, "Het beloofde land (la terre promise)" van Luckas Vander Taelen en Pascal Verbeken, "Toekomst(EN) - Avenir(S)" van Maya Van Leemput, "België in al zijn staten - La Belgique dan tous ses états" van Jacques Duez, "Ca rime et ça rame comme tartine et boterham" van Isabelle Dierckx en "La royale harmonie" van Manu Bonmariage.

'Het Koninklijk Museum voor Schone Kunsten Antwerpen. Een geschiedenis 1810-2007' is de titel van een boek geschreven door Leen de Jong en uitgegeven door Stichting Kunstboek. Het bevat 256 pagina's en ligt aan 45 euro te koop in de boekwinkels. De auteur brengt op een heldere en onderhoudende manier ondermeer verslag uit over de bouw van de neoclassicistische cultuurtempel en toont de in 1925 ontworpen maar niet-gerealiseerde uitbreidingsplannen van het binnenkort te restaureren en te renoveren museum. Het KMSKA in zijn huidige vorm dateert van 1890 en kostte toenterijd 2 miljoen frank. Momenteel bestaat de kunstcollectie uit zo'n zesduizend werken die voor bijna de helft door het museum zelf werden aangekocht; schenkingen en legaten zorgden voor de rest. Naast nooit eerder gepubliceerd beeldmateriaal werden in het boek ook prachtige foto's van Karin Borghouts afgedrukt.

Naar aanleiding van zijn grote solotentoonstelling “Le Grand Tour” in het MAC’s, presenteert het Paleis voor Schone Kunsten de installatie Lava II en 6 foto's van Jean-Marc Bustamante. De expositie loopt van 10 december tot en met 1 februari 2009. "Bustamante springt steeds van het ene medium naar het andere. Hij graaft graag in de relaties tussen de dingen: tussen fotografie en schilderkunst, tussen het abstracte en het beeldende, tussen bepaalde vormen die vrij en toevallig zijn en andere die meer geconstrueerd zijn, tussen afgewerkt en onregelmatig, tussen transparant en ondoorzichtig, tussen constructie en aanpassing". Er is op deze tentoonstelling - in samenwerking met het MAC’s en Galerie Xavier Hufkens - ook een serie van 6 grote foto’s te zien die werden genomen in 2001 op het eiland Hokkaido in Japan. Men ziet daarop de tectonische lagen die kenmerkend zijn voor deze regio waar regelmatig aardbevingen en vulkaanuitbarstingen plaatsvinden. Info: www.bozar.be

De Schotense uitgeverij Book Art Industry (B.A.I.) heeft een nieuw boek op de markt gebracht met als titel 'Eugeen Van Mieghem - Antwerpen'. Het is voor de eerste maal dat een publicatie verschijnt waarin, naast gekende creaties uit ondermeer het Antwerpse Prentenkabinet, onbekende werken van de Antwerpse schilder en tekenaar werden opgenomen. Een aantal hiervan komen uit buitenlandse musea, waaronder Boedapst. Auteur Erwin Joost linkt in zijn boek het levenverhaal van Van Mieghem aan de stad Antwerpen en bij uitbreiding de Antwerpse haven. 'Eugeen Van Mieghem - Antwerpen' omvat 256 pagina's en kost 29,95 euro. ISBN-13: 9789085864721.

Nog tot en met 27 december loopt in Hasselt een creatief project 'Private/Public'. Er neemt heel wat scheppend talent aan deel, zowel neofieten als bekende namen en uit diverse disciplines, zoals beeldende kunstenaars, fotografen, videasten, designers, mode-ontwerpers, architecten en literatoren. Participanten zijn ondermeer Dirk Claesen, Marijn Dionys, Bart Lens, Hilde Overbergh, Mo Ramakers, Vika Varhanava, Kristof Vrancken en Lulu Wang. Info: www.superstories.be

Bij Christie’s heeft een aquarel van Vincent van Gogh (1853-1890) met 151.000 euro twee keer meer opgebracht dan verwacht. Een particuliere bieder aan de telefoon werd de nieuwe eigenaar van het winterlandschap (gebaseerd op een werk van Jozef Israëls) dat Vincent van Gogh in 1877 – hij noemde zich nog geen kunstenaar en versleet in hoog tempo betrekkingen als galerie-assistent, leraar en boekverkoper – maakte op zijn Amsterdamse zolderkamertje. De afmetingen van het werk (cfr. illustratie - detail) zijn 14,5 x 21,5 cm en het is gemaakt in potlood, waterverf en bruine inkt.

Bij BE-PART, Platform voor actuele kunst in Waegem, loopt van 7 december aanstaande tot en met 25 januari 2009 de tentoonstelling 'The shadow House', een nieuwe (in situ)-creatie van Philip Huyghe. Deze West-Vlaamse kunstenaar, geboren in Ieper in 1959, maakt installaties, collages, objecten, tekeningen en video’s. Hij creëert in zijn werken een eigen, wereld en evoceert een dialoog die zweeft tussen realiteit en bedrog, tussen 'facts and fiction', gebruik makend van verbanden tussen diverse media. Info: www.be-part.be

Zopas heeft Vlaams minister van Cultuur Bert Anciaux in Brugge de nieuwe aankoop onthuld - in het kader van het proactief sleutelwerken - en topstukkenbeleid van de Vlaamse Gemeenschap - van het retabel van de Heilige Nicolaas. Het werk, geschilderd door de Meester van de Legende van de heilige Lucia, vertelt verhalen van de heilige Nicolaas van Myra, Sinterklaas dus. Kostprijs: 442.687 euro. Het centrale paneel van dit retabel is reeds in eigendom van het Groeningemuseum. De verwerving heeft dan niet alleen kunsthistorisch een belangrijke waarde, maar ook een grote volksculturele impact.

Op zaterdag 6 december om 18 uur vangt in de Latemse Kunstgalerij Mens & Natuur de retrospectieve tentoonstelling 'Romain Witdouck. Op zoek naar de Kern - In search of the Source' aan. Romain Witdouck (°1934) leeft, na een turbulent leven en een drukke carrière, al enkele jaren voluit voor zijn passie: schilderkunst. Schilderde hij vroeger voornamelijk met penseel of paletmes op doek, met olieverf, tegenwoordig werkt hij vooral met olieverf op papier. De tekening werkt hij uit met krijt; hij experimenteert ook met spuitbus op doek. Zijn thema’s haalt hij uit de actualiteit en abstractie komt nogal eens in de plaats van het figuatieve. Witdouck is zich intensief gaan verdiepen in religie, is geboeid door het werk van Neale Donald Walsch, door het Tibetaans Boeddhisme en vooral door de taalsymboliek van het Hebreeuws en de Kabbalah. Info: www.mens-en-natuur.com

De Amsterdamse producent Lagestee Film BV zou aan een documentaire werken over de eerder dit jaar overleden literator en beeldend kunstenaar Hugo Claus. Regisseur Tonko Dop wil de film - die als werktitel 'De Veelvraat Hugo Claus' meekreeg - volgend jaar in première laten gaan rond 19 maart, de sterfdag van Claus. De Nederlandse NPS en de Belgische VRT zijn coproducenten. Talloze Nederlandse en Belgische prominenten, intimi, vrienden en collega's van Claus, alsook zijn weduwe werken aan de film mee. Claus was romanschrijver en dichter; hij liet zo'n 150 boeken achter. Maar hij was ook scenarist en regisseur, schilder en tekstschrijver.

Van 5 tot 9 december loopt in Hal 1 van Flanders Expo in Gent 'Lineart', de jaarlijkse kunsthappening voor kunstliefhebbers en -verzamelaars. Het prestigieuze kunstgebeuren heeft oog voor zowel etnografische, moderne en hedendaagse kunst; ook design, etnische en grafische, video- en multimediale kunst, en fotografie komen aan bod. Een nieuw initiatief dit jaar is de 'B - New Gallery Selection', een project voor jonge Belgische promotiegaleries. Ook de 'Young Ones Award', ondertussen een vaste waarde geworden, zal zonder twijfel menig kunstminnaar aantrekken. Een vijfkoppige jury van professionals zal dit jaar voor het eerst de 5 creatiefste galeriestands bekronen met een 'Lineart Gallery Award'. Info: www.lineart.be

Tot en met 1 maart 2009 focust het Koninklijk Museum voor Schone Kunsten Antwerpen op een van zijn topstukken: 'Aanbidding door de koningen' van Peter Paul Rubens. Bezoekers kunnen dan vanaf een twee meter hoog platform dit meesterwerk van een van de beroemdste Vlaamse meesters van dichtbij bewonderen. Het is de tweede maal dat het KMSKA op die manier een dergelijk werk aan het publiek presenteert. Het is immers de bedoeling van dit groots opgezet project om de Rubenscollectie wetenschappelijk te ontsluiten. Ontstaanscontext, restauratiegeschiedenis, schildertechniek en iconografie zijn hiervan elementen. Het KMSKA presenteert de resultatenvan dit wetenschappelijk onderzoek onder de titel "Rubens doorgelicht". Via tekst en beeld wordt door middel van een videomontage een en ander aan de bezoeker uitgelegd. Lees meer

'Diana und Actaeon. Der verbotene blick auf die Nacktheit' is de titel van een tentoonstelling die in het Museum Kunst Palast in Düsseldorf loopt tot en met 15 februari van volgend jaar. De expositie is in Duitsland veelbesproken. De kunstenaar als voyeur, als exhibitionist, is een thema van alle tijden, of het nu om een man gaat of of een vrouwelijke vakgenoot. In driehonderd werken, van de oudheid tot de dag van vandaag, krijgt de bezoeker een overzicht van wat in al die tijd in een taboe-sfeer was gehuld. Curator van de tentoonstelling is de Zwitser Beat Wismer, de nieuwe directeur van Museum Kunst Palst. Info: www.museum-kunt-palast.de

The Architects' Journal meldt dat Norman Foster en Zaha Hadid, twee van 's werelds bekendste architecten, de renovatie van Mekka, de heilige moslimstad in Saoedie-Arbabië, op zich zouden willen nemen. Naar verluidt zouden er geheime plannen bestaan om de capaciteit van de site rond de moskee Al-Masjid al-Harām in een eerste fase op te trekken van 900.000 naar anderhalf miljoen en later tot drie miljoen. In de moskee bindt zich de kubusvormige Ka'aba, het centrale heiligdom van de islam, bekend als Bayt Allah ('Huis van God'). Als onderdeel van de hadj, de bedevaart naar Mekka, lopen miljoenen moslims telkens zeven keer rond de Ka'aba.

De verkiezing van hét woord van het jaar 2008 is van start gegaan! Vanaf vandaag kan gestemd worden op één van de 10 genomineerde woorden die 2008 het beste karakteriseren. Is dat bankendomino? Of toch smirten? Welk woord gaat de geschiedenis in als hét Woord van het jaar 2008? Tot en met maandag 15 december 12 uur kunnen taalliefhebbers hun stem uitbrengen op één van deze woorden via www.woordvanhetjaar.nl. Daar staat ook de betekenis van deze woorden. Op dinsdag 16 december 2008 wordt het winnende woord bekendgemaakt. Stemmers maken dagelijks kans op een exemplaar van het boekje Woord van het jaar 2008. De Woord van het jaar-verkiezing is een samenwerking van Genootschap Onze Taal, dagblad De Pers en Van Dale Uitgevers. Lees meer

Nog tot en met 14 december loopt in de faculteit Ingenieurswetenschappen (de voormalige Bayer-studio's) van de Gentse universiteit de tentoonstelling 'Perche realizzare un'opera quando e cosi bello sognarla soltanto?'. Ook het SMAK neemt aan het evenement deel. Met deze expositie, georganiseerd door het Hoger Instituut voor Schone Kunsten (HISK), sluiten twaalf internationale kunstenaars een tweejarige periode aan het HISK / Hoger Instituut voor Schone Kunsten af. Voor deze afscheidstentoonstelling nodigde het HISK Philippe Van Cauteren en Thomas Caron (S.M.A.K.) uit als curatoren. Info: www.hisk.edu Lees meer